Phải xin phép khi ghi âm, ghi hình tại buổi tiếp công dân có phù hợp?

Theo quan điểm của luật sư, việc ghi âm, ghi hình trong quá trình tiếp công dân, nếu được thực hiện phù hợp, có thể giúp lưu giữ chính xác nội dung làm việc, đồng thời là căn cứ để công dân bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình, do đó, không thể mặc nhiên xem đây là hành vi bị cấm. Tuy nhiên, nếu việc ghi âm, ghi hình xâm phạm các lợi ích được pháp luật bảo vệ thì người chủ trì có quyền yêu cầu chấm dứt.

Báo điện tử Tiền Phong Một buổi tiếp công dân tại Cà Mau. Ảnh: TPO 1

Không nên tạo ra hạn chế mới đối với quyền công dân

UBND tỉnh Cà Mau vừa ban hành Nội quy tiếp công dân tại trụ sở. Theo đó, công dân không được tự ý quay phim, chụp ảnh, ghi âm phát sóng trực tiếp buổi tiếp công dân trực tiếp hoặc trực tuyến khi chưa có sự cho phép của người chủ trì.

Từ quy định này, dư luận đặt câu hỏi: Công dân có quyền tự ghi âm, ghi hình để lưu giữ nội dung buổi làm việc và làm căn cứ bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình hay không?

Về vấn đề này, luật sư Trần Tuấn Anh, Giám đốc Công ty Luật Minh Bạch, cho biết khoản 6, Điều 12 Luật Tiếp công dân quy định Chủ tịch UBND cấp tỉnh có thẩm quyền ban hành nội quy tiếp công dân tại Trụ sở tiếp công dân cấp tỉnh. Bên cạnh đó, theo điểm d, khoản 2, Điều 7 Luật Tiếp công dân, công dân có nghĩa vụ chấp hành nội quy và hướng dẫn của người tiếp công dân.

Tuy nhiên, theo luật sư, việc ban hành nội quy phải nằm trong khuôn khổ Hiến pháp và pháp luật, không thể trở thành căn cứ để tạo ra một hạn chế mới đối với quyền công dân.

Luật sư Trần Tuấn Anh viện dẫn Khoản 2, Điều 14 Hiến pháp quy định quyền con người, quyền công dân chỉ có thể bị hạn chế theo quy định của luật và trong những trường hợp cần thiết nhằm bảo vệ quốc phòng, an ninh, trật tự, an toàn xã hội và các lợi ích được pháp luật bảo vệ.

“Việc ghi âm, ghi hình trong quá trình tiếp công dân, nếu được thực hiện phù hợp, có thể giúp lưu giữ chính xác nội dung làm việc, đồng thời là căn cứ để công dân bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình. Do đó, nếu công dân ghi âm, ghi hình nhằm lưu giữ nội dung buổi làm việc, bảo đảm tính chính xác của thông tin và làm căn cứ bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình thì không thể mặc nhiên xem đây là hành vi bị cấm", luật sư Tuấn Anh nêu rõ.

Phải được thực hiện trong khuôn khổ pháp luật

Luật sư Trần Tuấn Anh lưu ý, việc ghi âm, ghi hình phải thông báo và nhận được sự đồng ý của người chủ trì buổi tiếp dân, chỉ dành cho mục đích lưu giữ thông tin làm việc, không được sử dụng để cắt ghép, chỉnh sửa nhằm mục đích xuyên tạc, vu khống hoặc bôi nhọ cán bộ, cơ quan nhà nước. Nếu việc ghi âm, ghi hình xâm phạm các lợi ích được pháp luật bảo vệ thì người chủ trì có quyền yêu cầu chấm dứt.

Từ những quy định trên, phân tích nội quy mới của tỉnh Cà Mau, luật sư Trần Tuấn Anh cho rằng cần xem xét thận trọng về căn cứ pháp lý, nhất là trong mối tương quan giữa nội quy tiếp công dân và quyền giám sát của người dân.

“Nếu nội quy của địa phương chỉ nhằm xử lý những trường hợp cần thiết để bảo vệ các lợi ích được pháp luật quy định thì có thể xem xét về tính phù hợp. Nhưng nếu quy định theo hướng mọi trường hợp ghi âm, ghi hình đều phải được người chủ trì cho phép thì cần rà soát kỹ về căn cứ pháp lý và tính tương thích với Hiến pháp, Luật Tiếp công dân và Nghị định 154/2026/NĐ-CP”, luật sư Trần Tuấn Anh phân tích.

UBND tỉnh Cà Mau vừa ban hành Nội quy tiếp công dân tại trụ sở, thay thế nội quy cũ. Theo nội quy mới, công dân không được tự ý quay phim, chụp ảnh, ghi âm phát sóng trực tiếp buổi tiếp công dân trực tiếp hoặc trực tuyến khi chưa có sự cho phép của người chủ trì. Đây cũng là 1 trong 11 trường hợp cơ quan công quyền được phép từ chối tiếp nếu công dân không chấp hành.

Báo điện tử Tiền Phong Luật sư Trần Tuấn Anh, Giám đốc Công ty Luật Minh Bạch 1