Hà Nội công bố 30 'bài toán lớn', kêu gọi các đề xuất 'lời giải'

UBND TP Hà Nội vừa có quyết định công bố Danh mục các bài toán lớn của thành phố Hà Nội giai đoạn 2026 – 2030; là căn cứ và định hướng chiến lược để các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp tham gia đề xuất, nghiên cứu và triển khai các giải pháp, sản phẩm phục vụ mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội của TP.

Báo điện tử Tiền Phong Hà Nội mong muốn có các đề xuất “lời giải” liên quan nhóm “điểm nghẽn đô thị kéo dài”. Ảnh: PV. 1

Theo quyết định của UBND TP Hà Nội, thành phố sẽ ưu tiên bố trí nguồn lực để triển khai các nhiệm vụ, dự án nhằm giải quyết bài toán lớn của thành phố; khuyến khích thử nghiệm/thử nghiệm có kiểm soát các công nghệ, quy trình, giải pháp, sản phẩm, dịch vụ, mô hình kinh doanh mới, phù hợp với các quy định của pháp luật và cơ chế đặc thù của Thủ đô.

Nguồn lực thực hiện được huy động tổng hợp từ ngân sách thành phố, các quỹ, nguồn xã hội hóa, hợp tác công – tư và các nguồn hợp pháp khác; trong đó, khuyến khích mạnh mẽ sự tham gia của khu vực tư nhân nhằm đa dạng hóa nguồn lực và nâng cao hiệu quả triển khai.

Theo UBND TP Hà Nội, danh mục các bài toán lớn không phải là danh mục nhiệm vụ hành chính cụ thể, mà là hệ thống các vấn đề trọng tâm, có tính liên ngành, quy mô lớn và tác động sâu rộng, đòi hỏi cách tiếp cận mới để giải quyết. Đây là những bài toán mà các phương thức quản lý và mô hình phát triển truyền thống khó có thể xử lý triệt để, cần các cách tiếp cận trên nền tảng khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số.

Việc xác định các bài toán dưới dạng câu hỏi chiến lược thể hiện sự chuyển đổi tư duy trong quản trị phát triển, từ triển khai các giải pháp riêng lẻ sang đặt vấn đề nhằm tìm kiếm các lời giải tổng thể, có hệ thống. Đồng thời, cách tiếp cận này nhằm huy động sự tham gia rộng rãi của các cơ quan, tổ chức, doanh nghiệp, chuyên gia, nhà khoa học và toàn xã hội trong nghiên cứu, đề xuất và triển khai các giải pháp mới, mang tính đột phá, phát huy trí tuệ và nguồn lực tổng hợp của toàn xã hội.

Quyết định của UBND TP Hà Nội cũng nêu rõ, Sở Khoa học và Công nghệ là cơ quan đầu mối, có trách nhiệm tham mưu, theo dõi, điều phối việc triển khai danh mục các bài toán lớn của thành phố; đồng thời tổ chức vận hành hệ thống theo dõi, đánh giá tiến độ và kết quả thực hiện, định kỳ tổng hợp, báo cáo UBND TP.

Các sở, ban, ngành TP căn cứ chức năng, nhiệm vụ được giao có trách nhiệm chủ trì xây dựng và tổ chức thực hiện các chương trình, nhiệm vụ, dự án, giải pháp thuộc lĩnh vực quản lý; tăng cường phối hợp liên ngành và huy động nguồn lực xã hội nhằm bảo đảm tính tổng thể, đồng bộ, khả thi và hiệu quả. Các tổ chức, doanh nghiệp, viện nghiên cứu, trường đại học và các chủ thể liên quan được khuyến khích tham gia đề xuất, đăng ký thực hiện các nhiệm vụ, dự án; đồng thời được tạo điều kiện tiếp cận các cơ chế hỗ trợ và hợp tác theo quy định của pháp luật và của thành phố.

Mỗi bài toán lớn được mô tả theo các nội dung chính (mang tính định hướng, không giới hạn), bao gồm: Hiện trạng, vấn đề đặt ra, khái quát bối cảnh và những thách thức chiến lược. Các câu hỏi chính: xác định các vấn đề trọng tâm cần nghiên cứu, thử nghiệm và tìm lời giải, gắn với khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Sản phẩm mới cần hình thành: định hướng các giải pháp, công nghệ, mô hình và nền tảng cần phát triển.

Trong danh mục công bố kèm theo quyết định của UBND TP Hà Nội, có các bài toán cần “lời giải” liên quan nhóm “điểm nghẽn đô thị kéo dài”; “nhóm không gian đô thị”; “nhóm kiến tạo, tăng trưởng kinh tế, làm chủ công nghệ”; “nhóm an ninh, an sinh xã hội và phát triển bền vững”. Có nhiều câu hỏi đặt ra như: Mô hình quy hoạch TOD cần thiết lập như thế nào?; Kiến trúc hệ thống giao thông thông minh (ITS) và AI tác nghiệp theo thời gian thực cần được thiết kế như thế nào?; Mô hình, hệ thống nào cho phép phát hiện, định danh chính xác nguồn gây ô nhiễm theo thời gian thực?; Công nghệ, phương thức nào giúp phục hồi các khu vực đã bị ô nhiễm?; Công nghệ và phương thức tích hợp giữa hạ tầng ngầm đa năng với các lớp không gian mặt đất và tầm cao cần triển khai ra sao để tối ưu hóa chuỗi giá trị và tiện ích của mô hình "Đô thị đa tầng - đa lớp"?...