Từ kết quả khảo sát, Hà Nội cảnh báo nguy cơ học sinh trượt tốt nghiệp THPT

Kết quả thi khảo sát đối với gần 120.000 học sinh lớp 12 của Hà Nội cho thấy sự phân hóa lớn giữa các khối đồng thời tiềm ẩn rủi ro trượt tốt nghiệp ở nhóm đơn vị có chất lượng thấp.

Học sinh ôn thi tốt nghiệp. (Ảnh minh họa: PV/Vietnam+).

Kết quả khảo sát đối với học sinh khối 12 toàn thành phố Hà Nội cho thấy mặt bằng chất lượng chung ở mức trung bình nhưng không vững. Điểm trung bình toàn thành phố khoảng 5,31 điểm; trong đó khối công lập đạt khoảng 5,77 điểm, khối tư thục đạt 5,21 điểm và khối giáo dục thường xuyên khá thấp, mức điểm trung bình chỉ đạt khoảng 3,52 điểm. Điều này cho thấy sự phân hóa lớn giữa các khối đồng thời tiềm ẩn rủi ro trượt tốt nghiệp ở nhóm đơn vị có chất lượng thấp.

Đây là thông tin được ông Hà Xuân Nhâm, Trưởng phòng Giáo dục Trung học, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội cho biết sáng nay, ngày 2/4, tại hội nghị hướng dẫn công tác tuyển sinh đầu cấp và thi tốt nghiệp trung học cơ sở do Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội tổ chức.

Điểm nghẽn lớn ở môn cơ bản

Theo ông Nhâm, tổng số học sinh tham gia khảo sát là 119.340 em, đạt tỷ lệ 99,6%. Kết quả thi phản ánh tương đối đầy đủ, sát thực chất việc dạy và học của các nhà trường và các trung tâm.

Cụ thể, kết quả thi cho thấy các môn nền tảng đang là điểm nghẽn lớn, đặc biệt là môn Toán. Phổ điểm Toán lệch trái, tập trung nhiều ở nhóm 3-5 điểm. Số lượng học sinh dưới trung bình còn lớn. Ông Nhâm cho rằng nếu không có giải pháp mạnh sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến tỷ lệ tốt nghiệp toàn thành phố. Môn Ngữ văn tuy ổn định hơn nhưng vẫn còn nhóm học sinh yếu đáng kể.

Bên cạnh đó, xu hướng lựa chọn môn thi đang lệch về hướng an toàn khi học sinh tăng lựa chọn các môn xã hội, giảm mạnh các môn tự nhiên.

Tuy vậy, tồn tại tình trạng chọn nhiều nhưng điểm không cao. Ví dụ ở môn Địa lý, dù được nhiều học sinh lựa chọn nhưng đây lại là môn có điểm trung bình thấp nhất trong tất cả các môn, chỉ đạt 4,12 điểm. Mức điểm nhiều em đạt nhất là từ 3 đến 4 điểm. Ông Nhâm cho hay học sinh thiếu kỹ năng khai thác Atlat và phân tích số liệu và nhận định nếu không điều chỉnh thì sẽ ảnh hưởng đến kết quả thi tốt nghiệp.

Ở khối công lập, các trường có kết quả thi cao là các trường trung học phổ thông chuyên, Trung học phổ thông Kim Liên; các trường có chất lượng ổn định và đồng đều như Trung học phổ thông Yên Hòa, Trung học phổ thông Nguyễn Gia Thiều; một số trường tư thục như Trung học cơ sở -Trung học phổ thông Lương Thế Vinh… có kết quả tốt ở các môn kỹ năng, ứng dụng.

Tuy nhiên, kết quả khảo sát cho thấy xuất hiện nhóm đơn vị có nguy cơ ảnh hưởng trực tiếp đến kết quả tốt nghiệp nếu không có giải pháp kịp thời. Ví dụ như các trường Trung học phổ thông Ứng Hòa B, Trung học phổ thông Lưu Hoàng, Trung học phổ thông Đại Cường; một số trung tâm như Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Ba Vì, Trung tâm Trung tâm Giáo dục nghề nghiệp – Giáo dục thường xuyên Mỹ Đức.

“Đây là các đơn vị cần phải chú ý đặc biệt, có kế hoạch ôn tập ngay và có kiểm đếm kết quả theo tuần,” ông Nhâm nói.

Không chỉ có sự chênh lệch giữa các trường, dữ liệu chi tiết kết quả thi cũng cho thấy có sự phân hóa rất lớn trong chính từng trường. Có trường điểm trung bình không thấp nhưng tỷ lệ học sinh dưới trung bình vẫn cao. Mỗi trường có môn yếu khác nhau.

“Điều này khẳng định: không thể ôn tập theo một mô hình chung, mà bắt buộc phải phân hóa, cá thể hóa theo từng nhóm học sinh và từng đơn vị,” ông Nhâm nhấn mạnh.

Rốt ráo ôn thi, báo cáo từng tuần

Theo ông Hà Xuân Nhâm, kết quả khảo sát đã chỉ ra rất rõ các vấn đề cốt lõi, không còn là nhận định chung mà đã có số liệu cụ thể đến từng đơn vị, từng nhóm học sinh.

“Việc còn lại là tổ chức thực hiện có quyết liệt hay không. Nếu các đơn vị triển khai đúng trọng tâm, có kiểm đếm, có trách nhiệm, hoàn toàn có thể cải thiện rõ rệt kết quả kỳ thi tốt nghiệp năm 2026,” ông Nhâm nói.

Theo đó, ông Hà Xuân Nhâm đề nghị các nhà trường nghiêm túc nhìn thẳng vào kết quả, không né tránh, không đánh giá chung chung, xác định rõ trách nhiệm của từng tập thể, từng cá nhân trong tổ chức ôn tập.

Các trường cần khẩn trương xây dựng lại kế hoạch ôn tập theo hướng phân hóa, cá thể hóa, tập trung vào các nhóm học sinh có nguy cơ trượt tốt nghiệp đồng thời thiết lập cơ chế kiểm đếm theo tuần, lấy kết quả thực chất làm thước đo đánh giá.

Theo đó, tất cả các trường phải rà soát lại toàn bộ dữ liệu khảo sát, phân loại học sinh theo 3 nhóm: nguy cơ trượt tốt nghiệp, nhóm trung bình và nhóm khá, giỏi; trên cơ sở đó xây dựng kế hoạch ôn tập riêng cho từng nhóm, không dạy đồng loạt.

Các trường tập trung xử lý dứt điểm các môn nền tảng, đặc biệt là Toán và Ngữ văn; tổ chức các lớp phụ đạo bắt buộc đối với học sinh dưới trung bình; kiểm đếm kết quả theo từng tuần.

Đối với các môn có kết quả thấp như Địa lý, các đơn vị phải rà soát lại phương pháp dạy học, tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo cụm, thống nhất cách tiếp cận, tránh tình trạng dạy học không sát dạng đề.

Các nhà trường tổ chức ôn tập theo tổ hợp xét tuyển, đặc biệt đối với các môn tự chọn và Tiếng Anh; tăng cường luyện đề, nâng cao chất lượng ở nhóm học sinh khá, giỏi để tạo nguồn điểm cao.

Đối với các đơn vị có kết quả thấp, Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội yêu cầu xây dựng kế hoạch riêng, báo cáo tiến độ theo tuần. Sở sẽ tổ chức theo dõi riêng và có thể tổ chức hội nghị riêng với nhóm trường này để hỗ trợ các giải pháp nâng cao chất lượng cho học sinh khối 12 từ nay đến khi tốt nghiệp, không để tình trạng điểm yếu kéo dài.

Đối với các đơn vị có kết quả tốt, yêu cầu phát huy vai trò dẫn dắt, hỗ trợ chuyên môn, chia sẻ đề, chia sẻ phương pháp cho các đơn vị trong cụm.

Ông Hà Xuân Nhâm cho biết các phòng chuyên môn của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội sẽ tham mưu công tác chỉ đạo, giám sát theo cụm trường, tìm ra các giải pháp trong việc nâng cao chất lượng đồng thời tổ chức kiểm đếm tiến độ thực hiện theo tuần, báo cáo lãnh đạo sở.

“Tinh thần chung là: Rõ người, rõ việc, rõ tiến độ, rõ kết quả; mọi nhiệm vụ đều phải được kiểm đếm bằng sản phẩm cụ thể. Kết quả kỳ thi tốt nghiệp năm 2026 sẽ là thước đo trực tiếp đối với trách nhiệm của từng đơn vị,” ông Nhâm nói./.