TPHCM tăng tốc lắp trạm sạc, tủ đổi pin để siết xe xăng dầu vào trung tâm

Lắp 20.000 tủ đổi pin trong năm 2026

Theo Sở Xây dựng TPHCM, từ năm 2029, thành phố sẽ chuyển đổi 100% xe mô tô, xe gắn máy tham gia vận tải công nghệ chở khách và hàng hóa sang sử dụng điện hoặc năng lượng xanh. Quy mô ước tính khoảng 400.000 phương tiện.

Dự báo đến năm 2030, TPHCM sẽ có khoảng 1,2 triệu xe máy điện lưu thông. Để đáp ứng nhu cầu, thành phố cần phát triển hơn 25.000 trụ sạc và tủ đổi pin công cộng.

Sở Xây dựng đã công bố 52 vị trí đủ điều kiện lắp đặt tủ đổi pin xe máy điện trên vỉa hè, tập trung tại các phường Sài Gòn, Hòa Hưng, Tân Hòa, Vườn Lài, Bình Hưng Hòa, Diên Hồng, An Lạc và Tân Tạo.

TPHCM đang đẩy nhanh lắp tủ đổi pin xe máy điện và trạm sạc ôtô điện. Ảnh: Minh Quân

Dự kiến trong năm 2026, Công ty TNHH Thương mại dịch vụ Great Wealth và Công ty Cổ phần Phát triển trạm sạc toàn cầu V-Green sẽ lắp đặt 20.000 tủ đổi pin trên địa bàn.

Thành phố yêu cầu các tủ đổi pin phải bảo đảm khả năng dùng chung, tương thích kỹ thuật. Thiết kế hộc sạc cần linh hoạt về kích thước, hỗ trợ nhiều loại pin của các hãng khác nhau hoặc áp dụng giao thức kết nối mở.

Bổ sung 1.500 trụ sạc nhanh

TPHCM hiện có gần 2.500 xe buýt đang hoạt động, trong đó 66 tuyến với hơn 1.082 xe sử dụng nhiên liệu sạch, chiếm khoảng 46%. Mục tiêu đến năm 2030 là 100% xe buýt sử dụng năng lượng xanh.

Hệ thống sạc buýt điện hiện do Công ty TNHH Dịch vụ Vận tải Sinh thái VinBus và Công ty cổ phần Xe khách Phương Trang triển khai. Từ ngày 1.3, hai đơn vị dự kiến đưa thêm nhiều tuyến buýt điện vào khai thác.

Trạm sạc xe buýt điện tại một bãi xe trên đường Cộng Hòa (TPHCM). Ảnh: Minh Quân

Trong lĩnh vực taxi, thành phố có 18.613 xe, trong đó 13.124 xe là taxi điện, chiếm 71%.

Toàn thành phố hiện có khoảng 1.000 trạm sạc. Riêng V-Green vận hành 900 trạm với 9.432 trụ sạc và 14.743 cổng sạc, gồm 4.792 cổng sạc nhanh ôtô và 9.839 cổng sạc chậm.

Theo khuyến cáo quốc tế, trung bình 10 ôtô điện cần 1 trụ sạc. Do đó, Sở Xây dựng xác định cần phát triển thêm ít nhất 1.500 trụ sạc nhanh tại các vị trí trọng điểm để đáp ứng tốc độ tăng của phương tiện điện.

Xe ôtô điện sạc pin tại trạm sạc trên đường Lê Lai, trung tâm TPHCM. Ảnh: Minh Quân

Thành phố cũng đang xây dựng đề án khai thác tài sản kết cấu hạ tầng giao thông đường bộ (bến, bãi xe buýt) để đầu tư hệ thống trụ sạc.

19 bến, bãi được lựa chọn gồm: Văn Thánh, Sài Gòn, Chợ Lớn, Đầm Sen, Tân Phú, Khu chế xuất Linh Trung 2, bãi hậu cần kỹ thuật Linh Đông, Hiệp Thành, Thới An, Hóc Môn, Tân Quy, An Nhơn Tây, Lê Minh Xuân, điểm đầu cuối tuyến buýt đường Trần Đại Nghĩa, Bến xe Quận 8, cầu Kênh Lộ, Cần Giờ, Củ Chi và Bình Thái.

Hệ thống trạm sạc xe buýt điện do Phương Trang đầu tư ở TPHCM. Ảnh: Minh Quân

Tổng diện tích các bến gần 110.000 m², trong đó hơn 25.000 m² được cho thuê khai thác thông qua đấu giá trong 7 năm. Nguồn thu sau khi trừ chi phí sẽ nộp ngân sách, ưu tiên tái đầu tư, nâng cấp hạ tầng giao thông.

Các trụ sạc tại bến bãi sẽ ưu tiên phục vụ buýt điện từ 21h hôm trước đến 6h sáng hôm sau. Hệ thống sử dụng cổng CCS2 và phần mềm điều khiển mở, cho phép các loại ôtô điện có thể sạc chung.

Lập vùng phát thải thấp, siết dần xe xăng vào trung tâm

Song song phát triển hạ tầng sạc, TPHCM đang lập Đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông, đề xuất thiết lập vùng phát thải thấp (LEZ) tại khu vực trung tâm từ đầu năm 2027.

Phạm vi dự kiến gồm các quận cũ: 1, 3, 5, 6, 8, 10, 11, Bình Thạnh, Tân Bình, Tân Phú, Phú Nhuận; giới hạn bởi 15 cây cầu và 17 trục đường chính.

Khi LEZ được áp dụng, ôtô không đạt tiêu chuẩn khí thải Euro 4 sẽ bị thu phí khi vào trung tâm (trừ xe cứu thương, cứu hỏa, quốc phòng, công an, tang lễ).

Từ tháng 9.2027, xe máy không đạt tiêu chuẩn Euro 2 sẽ bị cấm vào vùng LEZ trong hai khung giờ cao điểm 6-9h và 16-19h.

Theo lộ trình, đến năm 2028, toàn bộ xe máy chạy xăng, dầu sẽ bị cấm lưu thông trong vùng LEZ (trừ phương tiện của người khuyết tật). Cùng thời điểm, ôtô không đạt chuẩn Euro 4 cũng bị cấm vào trung tâm trong giờ cao điểm, ngoại trừ các phương tiện đặc biệt.

Đến năm 2030, vùng phát thải thấp dự kiến mở rộng ra khu vực vành đai 1, bao gồm các trục lớn như Phạm Văn Đồng, Kha Vạn Cân, khu vực quanh sân bay Tân Sơn Nhất, Cách Mạng Tháng Tám, Âu Cơ, Lũy Ban Bích, Kinh Dương Vương và Võ Văn Kiệt. Các biện pháp kiểm soát khí thải sẽ tiếp tục được siết chặt theo từng giai đoạn.