Nghệ An đẩy nhanh tiến độ dự án mở rộng Quốc lộ 46 đoạn Vinh-Nam Đàn

Dự án mở rộng Quốc lộ 46 liên tục chậm tiến độ không chỉ gây ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân mà còn đang đặt ra thách thức lớn cho chủ đầu tư và chính quyền tỉnh Nghệ An.

Hiện các địa phương mới bàn giao hơn 9km mặt bằng (đạt khoảng 85%). (Ảnh: Văn Tý/TTXVN)

Dự án mở rộng Quốc lộ 46 khi hoàn thành được kỳ vọng sẽ tạo động lực phát triển hạ tầng, tăng cường kết nối, bảo đảm giao thông thông suốt trên hành lang vận tải từ cửa khẩu Thanh Thủy (kết nối với nước bạn Lào) tới các tỉnh ven biển miền Trung; đồng thời, phục vụ yêu cầu quốc phòng-an ninh khu vực.

Nguyên nhân chậm tiến độ được xác định do công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng kỹ thuật chưa đáp ứng yêu cầu. (Ảnh: Văn Tý/TTXVN)

Tuy nhiên, dự án liên tục chậm tiến độ không chỉ gây ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân mà còn đang đặt ra thách thức lớn cho chủ đầu tư và chính quyền tỉnh Nghệ An.

Liên tục chậm tiến độ

Dự án cải tạo, mở rộng Quốc lộ 46 đoạn Vinh-Nam Đàn, tỉnh Nghệ An có tổng mức đầu tư 500 tỷ đồng, sử dụng nguồn vốn từ ngân sách Trung ương trong kế hoạch đầu tư công trung hạn 2021-2025. Công trình do Ban Quản lý dự án 85, Bộ Xây dựng làm chủ đầu tư.

Theo kế hoạch, dự án sẽ hoàn thành trong năm 2025, tuy nhiên, do vướng mắc trong công tác bồi thường giải phóng mặt bằng nên hiện tiến độ nhiều lần trễ hẹn.

Tại xã Kim Liên, địa bàn trọng điểm của dự án, nhiều vị trí trên tuyến vẫn đang trong tình trạng thi công dang dở do vướng mắc trong công tác giải phóng mặt bằng.

Ông Trần Thanh Hải, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân xã cho biết: “Trên địa bàn có 706 hộ gia đình bị ảnh hưởng, trong đó 635 hộ liên quan đất ở. Đến nay, 99% hộ đã nhận tiền hỗ trợ, chỉ còn vài hộ chưa đồng thuận do cho rằng đơn giá đất, vật kiến trúc chưa phù hợp. Hiện nay, xã đã bàn giao cơ bản hơn 7km mặt bằng. Để sớm bàn giao mặt bằng cho dự án, ngay khi chính quyền hai cấp đi vào hoạt động, địa phương đã thành lập tổ vận động với nòng cốt là lãnh đạo Mặt trận Tổ quốc xã, phối hợp Hội đồng giải phóng mặt bằng để tuyên truyền, thuyết phục người dân đồng thuận. Ngoài ra, kinh phí giải phóng mặt bằng gần 150 tỷ đồng do chủ đầu tư cấp năm 2025 hiện đã giải ngân hết, địa phương vẫn còn thiếu khoảng 50 tỷ đồng, xã cũng đã báo cáo Ủy ban Nhân dân tỉnh, chủ đầu tư để bổ sung.”

Không chỉ chậm trong việc bàn giao đất, việc di dời hạ tầng cũng gặp nhiều khó khăn. Ông Nguyễn Văn Hà, Phó Giám đốc Công ty cổ phần Cấp nước Nghệ An, cho biết: “Để thực hiện dự án, đơn vị đã chủ động bố trí nhân lực, tài chính, vật liệu để di dời hơn 5.000m đường ống. Tuy nhiên, một số đoạn đi qua đất ở của dân không có không gian đặt ống. Đơn vị đã đề xuất phương án đặt đường ống chạy theo rãnh dọc Quốc lộ 46, đây là phương án tối ưu song hiện chưa được chủ đầu tư chấp thuận.”

Theo thiết kế, dự án có chiều dài hơn 10km, tiêu chuẩn đường cấp 3 đồng bằng, nền đường rộng 21,5m, 4 làn xe, vận tốc thiết kế 80 km/h.

Tuy nhiên, theo báo cáo mới nhất cho thấy công tác giải phóng mặt bằng mới đạt khoảng 85% (9,1/10,7km), trong khi khối lượng thi công còn lại tới 70%.

Nguyên nhân chính là do vướng mắc trong bồi thường, di dời hạ tầng kỹ thuật và sự phối hợp chưa quyết liệt giữa các sở ngành, địa phương. Điều này khiến dự án đứng trước nguy cơ không hoàn thành đúng hạn, ảnh hưởng đến kế hoạch phát triển hạ tầng của tỉnh.

Quyết liệt xử lý

Trước tình trạng chậm trễ kéo dài, cuối tháng 1/2026, Ủy ban Nhân dân tỉnh Nghệ An đã ban hành văn bản hỏa tốc, yêu cầu các sở, ngành, địa phương tập trung xử lý dứt điểm vướng mắc, đẩy nhanh tiến độ bồi thường, giải phóng mặt bằng và di dời hạ tầng kỹ thuật.

Đáng chú ý, Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh khẳng định sẽ xem xét xử lý trách nhiệm người đứng đầu nếu tiếp tục để xảy ra chậm trễ.

Các Sở Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường, Công Thương được yêu cầu bám sát hiện trường, phối hợp chặt chẽ với địa phương để tháo gỡ khó khăn, không để ách tắc do chậm hướng dẫn hoặc thẩm định. Giám đốc Sở phải chịu trách nhiệm trước Ủy ban Nhân dân tỉnh nếu để xảy ra chậm trễ do nguyên nhân chủ quan.

Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh cũng yêu cầu Ban Quản lý dự án 85 - Bộ Xây dựng, chỉ đạo nhà thầu tập trung nhân lực, thiết bị, tổ chức thi công ngay tại những vị trí đã có mặt bằng sạch; đồng thời, Ban Quản lý phải bảo đảm nguồn kinh phí chi trả bồi thường, giải phóng mặt bằng cho người dân kịp thời, đúng quy định.

Các đơn vị quản lý hạ tầng kỹ thuật như điện lực, viễn thông, cấp nước cũng được yêu cầu chấm dứt tình trạng chậm trễ kéo dài trong việc di dời công trình hạ tầng. Sở Xây dựng được giao chủ trì theo dõi, đôn đốc và tổng hợp kết quả triển khai, báo cáo hằng tuần để Ủy ban Nhân dân tỉnh kịp thời chỉ đạo.

Ông Nguyễn Anh Dũng, Phó Giám đốc điều hành dự án mở rộng Quốc lộ 46 - Ban Quản lý dự án 85, Bộ Xây dựng cho biết khó khăn lớn hiện nay là di dời hệ thống đường điện trung và hạ thế. Đây là tuyến đường điện kéo dài khoảng 6km trên tổng số 10,7km của dự án; trong đó, hệ thống điện hạ thế cứ 30-40m lại có một cột, còn điện trung thế thì 50-60m có một cột, đơn vị thi công không thể triển khai đồng loạt các mũi nếu chưa được di dời.

Cũng theo ông Dũng, đoạn đường này vừa khai thác vừa thi công nên quá trình thực hiện đơn vị không triển khai đồng loạt các mũi thi công mà phải đảm bảo thi công đến đâu, đảm bảo an toàn, môi trường đến đó.

Để đẩy nhanh tiến độ, hiện chủ đầu tư đã chỉ đạo các đơn vị thi công khẩn trương những đoạn đã bàn giao mặt bằng, với phương châm thi công đến đâu gọn đến đó. Liên quan đến việc cấp thêm nguồn vốn, chủ đầu tư đã báo cáo Bộ Xây dựng, sẽ sớm bố trí cho các địa phương chi trả. Chủ đầu tư cũng đặt mục tiêu, công trình sẽ hoàn thành vào tháng 6/2026.

Dự án mở rộng Quốc lộ 46 là công trình trọng điểm, có ý nghĩa chiến lược đối với Nghệ An. Tuyến đường không chỉ phục vụ nhu cầu đi lại của người dân, du khách mà còn kết nối trung tâm tỉnh Nghệ An với Khu di tích quốc gia đặc biệt Kim Liên, góp phần đảm bảo an toàn giao thông và phát triển du lịch.

Hiện, công trình đang vào giai đoạn nước rút, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, quyết liệt, sự phối hợp chặt chẽ và tinh thần trách nhiệm cao hơn nữa của người đứng đầu./.