Mâu thuẫn với vợ vì xếp kín lịch học cho con

Anh Tuấn cho rằng con nên được vui chơi nhiều hơn, không nên đè nặng học tập trong khi vợ suy nghĩ khác, vì vậy họ nhiều lần bất đồng với nhau.

Con trai anh Tuấn (Hà Nội) năm nay 8 tuổi, chuẩn bị lên lớp 3. Từ đầu hè, vợ anh đăng ký cho con các lớp toán tư duy, tiếng Anh, luyện chữ, cờ vua và bơi. Ban ngày cậu bé học ở trung tâm, buổi tối tiếp tục làm bài tập. Khi con làm chậm, mất tập trung hoặc sai bài, người mẹ thường sốt ruột, nhắc con phải cố gắng vì gia đình đã đầu tư thời gian và chi phí. Đến đầu tháng 8, chị sốt ruột hỏi lịch học tập trung tại trường để mong con đi học sớm.

Anh Tuấn cho rằng lịch học dày khiến con thiếu thời gian nghỉ ngơi và vui chơi. Ngược lại, vợ anh lo con quên kiến thức, khó theo kịp bạn bè khi bước vào năm học mới. Khác biệt trong quan niệm khiến hai vợ chồng thường xuyên tranh luận.

Áp lực học tập và sự thiếu thấu hiểu từ gia đình có thể khiến trẻ kiệt sức. Ảnh minh họa: Vecteezy

Gần đây, anh nhận thấy con ít hào hứng hơn với việc học, ăn uống kém và hay than mệt. Anh muốn giảm bớt số lớp nhưng chưa tìm được phương án dung hòa với vợ.

Cuối tuần qua, anh tranh thủ khoảng nghỉ hơn hai giờ giữa hai ca học để đưa con đến Công viên Thủ Lệ. Cậu bé hào hứng quan sát các loài thú và thử nhiều trò chơi. Trên đường về, con hỏi khi nào được quay lại, khiến anh càng băn khoăn về cách sắp xếp thời gian học hiện tại.

Gia đình anh Phong (46 tuổi, TP HCM) cũng bất đồng về lịch học hè của hai con. Con gái lớn chuẩn bị vào lớp 11, còn con trai út sắp lên lớp 7. Vợ anh muốn các con tận dụng kỳ nghỉ để học văn hóa, kỹ năng và năng khiếu; anh lại cho rằng lịch học đang chiếm gần hết thời gian sinh hoạt của gia đình.

Với con gái lớn, người mẹ coi mùa hè là giai đoạn "lấy đà" cho kỳ thi tốt nghiệp và đại học nên đăng ký thêm các buổi thi thử vào cuối tuần. Trong các bữa cơm, câu chuyện thường xoay quanh kết quả học tập, thứ hạng và mục tiêu vào trường tốt. Khi các con muốn nghỉ một buổi để dự sinh nhật bạn hoặc xem phim cùng nhóm lớp, chị thường không đồng ý vì lo lịch học bị gián đoạn.

Anh Phong đã nhiều lần đề nghị dành một số ngày trống cho các con nhưng vợ cho rằng chồng chưa quan tâm đúng mức đến tương lai của con. "Tôi không phản đối học hè, chỉ muốn các con có thời gian nghỉ và gia đình bớt căng thẳng vì chuyện học", anh nói.

Nghỉ hè là khoảng thời gian giúp trẻ tái tạo năng lượng sau một năm học tập, rèn luyện. Ảnh: Vecteezy

Các nghiên cứu hiện chưa đưa ra một câu trả lời chung rằng mọi trẻ đều cần học thêm trong hè hay nên nghỉ hoàn toàn. Tổng hợp của Education Endowment Foundation (EEF, Anh) cho thấy chương trình hè được thiết kế phù hợp có thể giúp học sinh tiến bộ, đặc biệt khi có mục tiêu học tập rõ ràng, tổ chức theo nhóm nhỏ với giáo viên được đào tạo và kết hợp hoạt động thể thao, nghệ thuật hoặc trải nghiệm. EEF ước tính học sinh tham gia các chương trình như vậy đạt thêm khoảng ba tháng tiến bộ so với nhóm tương đồng không tham gia.

Tuy nhiên, kết quả không có nghĩa việc đăng ký nhiều lớp sẽ giúp trẻ học tốt hơn. RAND Corporation, tổ chức nghiên cứu chính sách phi lợi nhuận tại Mỹ, ghi nhận lợi ích rõ hơn ở những trẻ tham dự đều đặn, có đủ thời lượng học thực chất và được tiếp cận chương trình chất lượng. Một số tác động ngắn hạn cũng có thể giảm dần sau khi chương trình kết thúc. Vì vậy, hiệu quả phụ thuộc vào mục tiêu, chất lượng và cách tổ chức, thay vì số lớp trẻ theo học.

Với trẻ nhỏ, vui chơi không đối lập với học tập. Viện Hàn lâm Nhi khoa Mỹ cho biết hoạt động chơi hỗ trợ trẻ phát triển ngôn ngữ, khả năng tập trung, giải quyết vấn đề và kỹ năng điều hành. Đọc sách, quan sát thiên nhiên, chơi thể thao, làm việc nhà hoặc tham gia hoạt động nghệ thuật cũng tạo ra cơ hội học hỏi mà không nhất thiết mang hình thức một lớp học.

Do đó, thay vì xếp lịch theo tâm lý sợ con tụt lại, cha mẹ có thể bắt đầu từ nhu cầu thực tế của con. Nếu trẻ đang hổng một phần kiến thức có thể cần chương trình hỗ trợ có mục tiêu. Trẻ không gặp khó khăn học tập có thể duy trì thói quen đọc sách, vận động và tham gia hoạt động yêu thích. Thời khóa biểu cũng cần có ngày hoặc khoảng thời gian trống, bảo đảm giấc ngủ và cơ hội gặp gỡ bạn bè. Việc trao đổi với con trước khi đăng ký giúp cha mẹ nhận biết hoạt động nào phù hợp, hoạt động nào đang tạo thêm áp lực.

Bên cạnh kế hoạch học tập và vui chơi, bác sĩ Bùi Công Sự, Quản lý Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC, khuyến nghị phụ huynh dành thời gian kiểm tra lại lịch sử tiêm chủng của trẻ trước năm học mới. Trẻ học tập trong môi trường đông người, thường xuyên tiếp xúc với bạn bè nên có nguy cơ phơi nhiễm các bệnh truyền nhiễm.

Nữ sinh được mẹ đưa đi tiêm ngừa vaccine tại VNVC. Ảnh: Hoàng Dương

Vì vậy, ngay từ trước khi đi học, trẻ cần được tiêm đầy đủ vaccine phòng các bệnh như bạch hầu, ho gà, uốn ván, bại liệt, viêm gan B, bệnh do Hib, phế cầu, sởi, cúm, thủy đậu, não mô cầu... Ở giai đoạn 4-6 tuổi, trẻ cần tiêm nhắc các mũi cúm, mũi 4 trong 1 phòng bạch hầu - ho gà - uốn ván - bại liệt, tiêm vaccine ngừa sốt xuất huyết. Khi trẻ đủ 9 tuổi trở lên, phụ huynh có thể cho bé tiêm ngừa HPV để phòng các bệnh sùi mào gà và ung thư liên quan đến HPV như cổ tử cung, âm hộ, âm đạo, hậu môn, hầu họng, dương vật. Nếu bỏ lỡ hoặc chưa hoàn thành lịch, trẻ cần được tư vấn tiêm bù, tiêm nhắc theo độ tuổi, tình trạng sức khỏe và hướng dẫn chuyên môn.

Nghị định số 165 của Chính phủ có hiệu lực từ ngày 1/7/2026, quy định cơ sở giáo dục rà soát thông tin về tình trạng tiêm chủng đối với trẻ em mầm non, học sinh các cấp khi nhập học và định kỳ hàng năm; phối hợp với cơ sở y tế để vận động tiêm chủng đầy đủ, tổ chức tiêm chủng bắt buộc trong trường hợp cần thiết. Theo bác sĩ Sự, phụ huynh nên lưu giữ sổ hoặc dữ liệu tiêm chủng, chủ động đối chiếu các mũi còn thiếu và đưa trẻ đến cơ sở tiêm chủng để được chỉ định phù hợp. Trường hợp mất sổ tiêm chủng, không nhớ lịch tiêm hoặc chưa rõ những mũi còn thiếu, phụ huynh có thể đến trung tâm tiêm chủng gần nhất để được bác sĩ hỗ trợ tư vấn miễn phí.

Hoàng Ân