Kinh tế Trung Quốc đối mặt với tình trạng mất cân bằng kéo dài

Nền kinh tế Trung Quốc tiếp tục chịu áp lực trong tháng 8 khi hoạt động đầu tư và tiêu dùng trì trệ cho thấy nhu cầu nội địa vẫn còn yếu, mặc dù các chuyên gia phân tích kỳ vọng sẽ có sự phục hồi trong quý IV/2026 khi các giải pháp can thiệp của Chính phủ bắt đầu phát huy tác dụng.

Kinh tế Trung Quốc

Tăng trưởng kinh tế Trung Quốc đã chậm lại ở mức 4,3% trong quý II/2026 - giảm so với mức 5% của quý I/2026 - đánh dấu tốc độ mở rộng theo quý thấp nhất kể từ cuối năm 2022. (Nguồn: Tân Hoa xã)

Theo dữ liệu do Cục Thống kê Quốc gia (NBS) công bố hôm thứ Ba, doanh số bán lẻ - một thước đo quan trọng về chi tiêu của người tiêu dùng - đã tăng 0,4% so với cùng kỳ năm ngoái trong tháng trước. Mức tăng này thấp hơn so với dự báo tăng 0,73% của các chuyên gia kinh tế được khảo sát bởi Wind (một đơn vị cung cấp dữ liệu tài chính của Trung Quốc) và thấp hơn mức tăng 0,6% ghi nhận vào tháng 7.

Tổng vốn đầu tư vào tài sản cố định - bao gồm các lĩnh vực chủ chốt như cơ sở hạ tầng, sản xuất và xây dựng bất động sản - đã giảm 7,2% trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 8 so với cùng kỳ năm ngoái; mức giảm này cơ bản khớp với dự báo giảm 7,19% của Wind.

Mức sụt giảm này đã nới rộng so với mức giảm 6,7% được ghi nhận trong 7 tháng đầu năm. Trong khi đó, sản lượng công nghiệp tăng 5,2% trong tháng 8, cao hơn mức tăng 4,5% của tháng trước đó.

Ông Ding Shuang, chuyên gia kinh tế trưởng phụ trách khu vực Đại Trung Hoa và Bắc Á tại Standard Chartered, nhận định rằng tình hình kinh tế đã suy yếu nhẹ từ tháng 7 sang tháng 8 nhưng có thể sẽ cải thiện trong tháng 9.

“Nếu đà cải thiện hiện nay tiếp diễn, đồng thời nguồn thu từ phát hành trái phiếu chính phủ được giải ngân triệt để song hành với hoạt động chi tiêu công được duy trì và đẩy nhanh, thì nền kinh tế nhiều khả năng sẽ đạt kết quả tốt hơn trong quý IV so với quý III. Trên cơ sở đó, chúng tôi vẫn giữ nguyên dự báo tăng trưởng cả năm ở mức 4,6%”, ông Ding Shuang dự báo.

Các chuyên gia kinh tế nhận định, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới đang đối mặt với tình trạng mất cân bằng kéo dài.

Trong khi xuất khẩu vẫn duy trì sức bền và hỗ trợ hoạt động công nghiệp, thì sức cầu nội địa lại chịu áp lực từ tình trạng tiêu dùng và đầu tư yếu, cùng với sự suy giảm kéo dài của thị trường bất động sản và những khó khăn trên thị trường lao động.

Theo đó, tăng trưởng kinh tế đã chậm lại ở mức 4,3% trong quý II/2026 - giảm so với mức 5% của quý I/2026 - đánh dấu tốc độ mở rộng theo quý thấp nhất kể từ cuối năm 2022.

More from WVR

Trung Quốc: Hoạt động chế tạo sụt giảm tháng thứ hai liên tiếp, tình hình có đáng lo ngại? Trung Quốc: Hoạt động chế tạo sụt giảm tháng thứ hai liên tiếp, tình hình có đáng lo ngại?

Bà Wang Guanhua, Người phát ngôn của Cục Thống kê Quốc gia (NBS), cho biết hoạt động đầu tư đã bị ảnh hưởng bởi điều kiện thời tiết bất lợi trong năm và các doanh nghiệp áp dụng cách tiếp cận thận trọng hơn trong bối cảnh nền kinh tế đang chuyển dịch sang các động lực tăng trưởng mới.

Bà cũng lưu ý, trọng tâm đầu tư đã chuyển từ mở rộng quy mô sang đổi mới công nghệ, đồng thời việc phát hành trái phiếu chuyên dụng của chính quyền địa phương đang được đẩy nhanh.

Cơ quan hoạch định kinh tế hàng đầu của Trung Quốc - Ủy ban Cải cách và Phát triển quốc gia - đã tổ chức nhiều cuộc họp trong tháng qua nhằm kêu gọi đẩy nhanh tiến độ các dự án xây dựng trọng điểm và đẩy mạnh giải ngân vốn ngân sách để thúc đẩy đầu tư.

Ông Xu Tianchen, chuyên gia kinh tế tại Economist Intelligence Unit, nhận định dữ liệu tháng 8 có thể đánh dấu “điểm đáy trong năm” của nền kinh tế Trung Quốc, với dự báo tăng trưởng sẽ phục hồi vào tháng 9 khi các biện pháp hỗ trợ mạnh mẽ hơn của chính phủ đối với đầu tư công bắt đầu phát huy tác dụng.

“Tác động đối với đầu tư sẽ bắt đầu lộ rõ ​​vào tháng 9 và trở nên rõ rệt hơn trong quý IV”, ông Xu nói, đồng thời cho biết thêm rằng hiệu ứng nền tảng thuận lợi cũng sẽ hỗ trợ đà tăng trưởng.

Ông cho rằng, Trung Quốc sẽ không cần thêm các biện pháp kích thích kinh tế, vì mục tiêu tăng trưởng cả năm ở mức 4,5 - 5% “vẫn nằm trong tầm tay”.

Ông Zhiwei Zhang, Chủ tịch kiêm chuyên gia kinh tế trưởng tại Pinpoint Asset Management, cho biết nền kinh tế Trung Quốc vẫn phát triển không đồng đều; sản xuất công nghiệp duy trì sức bền trong khi tỷ lệ thất nghiệp gia tăng, còn tiêu dùng và đầu tư lại yếu.

“Cho đến nay, vẫn chưa có dấu hiệu rõ ràng nào về việc gia tăng chi tiêu tài khóa. Nền kinh tế đối mặt với các rủi ro suy giảm trong quý III, do các biện pháp hỗ trợ tài khóa cần thời gian để triển khai và thẩm thấu vào nền kinh tế”, ông Zhang nhận định.

Đầu tư vào bất động sản - lĩnh vực liên tục kìm hãm tăng trưởng kinh tế - đã giảm 19,9% trong 8 tháng đầu năm, so với mức giảm 19,2% trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 7. Doanh số bán nhà mới (tính theo diện tích sàn) đã giảm 12,1% trong giai đoạn từ tháng 1 đến tháng 8, nối tiếp mức giảm 11,8% trong 7 tháng đầu năm.

Tỷ lệ thất nghiệp tại khu vực thành thị của Trung Quốc ở mức 5,3% trong tháng 8, so với mức 5,2% của tháng 7.

Bà Zhang Yuhan, chuyên gia kinh tế chính tại Trung tâm Trung Quốc thuộc Conference Board, cho rằng dữ liệu tháng 8 cho thấy Trung Quốc ngày càng phụ thuộc vào việc nâng cấp công nghệ, tăng năng suất và nhu cầu từ nước ngoài để hấp thụ năng lực sản xuất công nghiệp đang mở rộng, trong khi tiêu dùng và đầu tư trong nước vẫn ở mức thấp.

“Sự suy giảm tăng trưởng nội địa và quá trình toàn cầu hóa năng lực sản xuất công nghiệp của Trung Quốc ngày càng trở thành hai mặt của cùng một vấn đề - điều này có thể mang lại những tác động quan trọng đối với hoạt động đầu tư ra nước ngoài, quan hệ thương mại và sự cạnh tranh trong lĩnh vực sản xuất trên toàn cầu”, bà Zhang nói.