Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp xã có nhiệm vụ mới

Theo Nghị định số 53/2026/NĐ-CP, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp xã được huy động lực lượng để rà soát, xác định số hộ cần di dời khẩn cấp. Ảnh: VGP

Ngày 5.2, Chính phủ ban hành Nghị định số 53/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung một số điều của các Nghị định trong lĩnh vực đê điều và phòng, chống thiên tai.

Nghị định số 53/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung Điều 7, 8, 9 Nghị định 66/2021/NĐ-CP về phân công, phân cấp trách nhiệm và phối hợp trong ứng phó rủi ro thiên tai cấp độ 1, 2, 3 theo hướng điều chỉnh cho phù hợp với chính quyền 2 cấp và chuyển thẩm quyền của Chủ tịch Ủy ban nhân dân (UBND) cấp huyện cho Chủ tịch UBND cấp xã thực hiện.

Theo quy định mới, trong ứng phó rủi ro thiên tai cấp độ 1, Chủ tịch UBND cấp xã có trách nhiệm trực tiếp chỉ huy, huy động nguồn lực tại chỗ để ứng phó kịp thời ngay khi thiên tai xảy ra; hỗ trợ công tác ứng phó khi có đề nghị của các địa phương lân cận.

Có trách nhiệm trực tiếp chỉ huy và huy động nguồn lực theo thẩm quyền, đảm bảo nguyên tắc minh bạch, đúng quy định của pháp luật để ứng phó thiên tai khi nhận được đề nghị trợ giúp của Chủ tịch UBND xã khác và chỉ đạo của Chủ tịch UBND cấp tỉnh; báo cáo và chịu trách nhiệm thực hiện chỉ đạo, chỉ huy của các cơ quan phòng, chống thiên tai cấp trên.

Chủ tịch UBND cấp xã được quyền huy động các nguồn lực sau để ứng phó thiên tai:

- Lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai cấp xã;

- Lực lượng công an, dân quân tự vệ, dân phòng, lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở, thanh niên, các tổ chức, cá nhân trên địa bàn và các tổ chức, cá nhân tình nguyện theo quy định của pháp luật; đề nghị người có thẩm quyền huy động lực lượng quân đội trên địa bàn để ứng phó thiên tai theo quy định của pháp luật;

- Vật tư dự trữ do nhân dân chuẩn bị; vật tư, trang thiết bị, phương tiện của cấp xã và các tổ chức, cá nhân hoạt động trên địa bàn.

Trong ứng phó rủi ro thiên tai cấp độ 2, Chủ tịch UBND cấp xã tổ chức thực hiện nhiệm vụ quy định trong ứng phó rủi ro thiên tai cấp độ 1; tuân thủ sự chỉ huy của cơ quan cấp trên; hướng dẫn và tổ chức sơ tán người đến nơi an toàn; quyết định tổ chức cưỡng chế sơ tán trường hợp tổ chức, cá nhân không tự giác chấp hành chỉ đạo, chỉ huy, hướng dẫn sơ tán phòng, tránh thiên tai vì mục đích an toàn cho người.

Trong ứng phó rủi ro thiên tai cấp độ 3, Chủ tịch UBND cấp xã thực hiện nhiệm vụ theo quy định trong ứng phó rủi ro thiên tai cấp độ 2 ở trên phù hợp với tình huống cụ thể tại địa phương; tuân thủ sự chỉ đạo, chỉ huy của cơ quan cấp trên.

Nghị định số 53/2026/NĐ-CP sửa đổi, bổ sung khoản 2 và khoản 4 của Điều 19 Nghị định số 66/2021/NĐ-CP về hỗ trợ khẩn cấp di dời dân cư theo hướng thay thế cụm từ "Ban chỉ huy phòng, chống thiên tai và tìm kiếm cứu nạn" bằng "Ban chỉ huy phòng thủ dân sự"; gộp thẩm quyền của Chủ tịch UBND cấp huyện và cấp xã cho phù hợp với chính quyền địa phương 2 cấp.

Như vậy, trong hỗ trợ khẩn cấp di dời dân cư, Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp xã huy động lực lượng xung kích phòng, chống thiên tai và các lực lượng tại chỗ rà soát, xác định số hộ cần di dời khẩn cấp.

Ban Chỉ huy Phòng thủ dân sự cấp xã tổng hợp về số hộ cần di dời khẩn cấp và nhu cầu hỗ trợ di dời, báo cáo Chủ tịch UBND cấp xã.