Trước giờ công bố điểm thi lớp 10, điều phụ huynh cần nhớ

Điểm thi lớp 10 thấp hay trượt nguyện vọng không phải dấu chấm hết. Cha mẹ cần giúp con nhìn thấy những cánh cửa khác đang chờ mở ra.

Thí sinh tham dự kỳ thi vào lớp 10 năm 2026 tại TP.HCM - Ảnh: DUYÊN PHAN

Hàng trăm ngàn sĩ tử tuổi 15 đang đếm ngược từng ngày và hồi hộp ngóng đợi mốc thời gian công bố điểm thi lớp 10.

Điều con cần nhất là sự đồng hành của cha mẹ

Sau mỗi mùa thi, mạng xã hội lại xuất hiện nhiều dòng chia sẻ chất chứa nỗi buồn và sự thất vọng của những học sinh không đạt kết quả như mong muốn. Đằng sau những con số điểm thi là những tâm trạng nặng trĩu, những lo lắng về tương lai của các em ở ngưỡng cửa tuổi 15.

"Em bị mắng suốt vì điểm thấp", "Em đâu muốn trượt trường công"... là những tâm sự nhận được nhiều sự đồng cảm từ cộng đồng mạng. Điều đó cho thấy không ít học sinh đang phải chịu áp lực lớn từ chính kết quả thi của mình.

Trong khi đó điều các em cần hơn cả có lẽ là sự bình tĩnh và đồng hành từ gia đình. Điểm số hay việc không đậu nguyện vọng mong muốn là thực tế cần được chấp nhận để từ đó cùng con tìm ra hướng đi phù hợp cho chặng đường học tập còn rất dài phía trước.

Kỳ tuyển sinh lớp 10 năm nay tiếp tục có mức cạnh tranh cao. Tại Hà Nội, khoảng 147.000 học sinh tốt nghiệp THCS nhưng chỉ có gần 81.500 chỉ tiêu vào lớp 10 công lập, đồng nghĩa khoảng 45% học sinh không có suất học trường công. Tại TP.HCM, hơn 151.000 thí sinh đăng ký dự thi trong khi chỉ tiêu vào lớp 10 THPT công lập là 118.550, tỉ lệ trúng tuyển khoảng 78%.

Điều đó cũng đồng nghĩa sẽ có hàng chục nghìn học sinh phải đối mặt với kết quả không như kỳ vọng. Cùng với nỗi buồn của các em là những lo lắng, áp lực và cả sự thất vọng trong nhiều gia đình.

Khi ngày công bố điểm thi đang đến gần, điều quan trọng không phải chỉ là kết quả cuối cùng là "quả ngọt" hay "trái đắng", mà là cách mỗi học sinh và mỗi gia đình đón nhận kết quả ấy.

Dù kết quả ra sao, các em vẫn cần giữ bình tĩnh để nhìn nhận năng lực bản thân, cân nhắc những lựa chọn phù hợp cho chặng đường phía trước. Và với phụ huynh, sự thấu hiểu, sẻ chia trong thời điểm này có thể trở thành điểm tựa quan trọng giúp con vượt qua cú sốc điểm số và tự tin bước tiếp.

Quyền được thất bại

Xin cha mẹ nhớ rằng các em đã nỗ lực hết sức cho kỳ thi tuyển sinh lớp 10 - dấu mốc quan trọng đầu tiên trên hành trình học tập. Việc không đạt điểm như mong muốn, trượt nguyện vọng 1 hoặc không vào được trường công lập chắc chắn là điều không học sinh nào mong muốn. Với nhiều em, đó là cú sốc đầu đời, kéo theo cảm giác thất vọng, hụt hẫng và lo lắng về tương lai.

Trong hoàn cảnh đó, những lời trách móc hay sự so sánh có thể khiến áp lực tâm lý của trẻ trở nên nặng nề hơn. Điều các em cần lúc này là sự lắng nghe, chia sẻ và đồng hành từ gia đình.

Nếu kết quả không như kỳ vọng, thay vì tập trung vào thất bại, cha mẹ nên giúp con nhìn nhận thực tế một cách bình tĩnh, đánh giá những nguyên nhân dẫn đến kết quả hiện tại và cùng tìm hướng đi phù hợp cho chặng đường tiếp theo.

Áp lực học tập, thi cử và kỳ vọng thành tích vốn đã là gánh nặng đối với nhiều học sinh. Vì vậy, phản ứng của gia đình sau khi có điểm thi có thể ảnh hưởng rất lớn đến tâm trạng và sự tự tin của các em.

Thực tế đã có không ít trường hợp học sinh đưa ra những quyết định tiêu cực khi không vượt qua được áp lực tâm lý. Điều đó càng cho thấy vai trò quan trọng của cha mẹ trong việc trở thành điểm tựa tinh thần cho con ở giai đoạn nhạy cảm này.

Một kỳ thi không quyết định toàn bộ tương lai. Khi một cánh cửa khép lại, vẫn còn nhiều lựa chọn khác phù hợp với năng lực, điều kiện và định hướng của mỗi học sinh. Điều quan trọng là giúp các em hiểu rằng thất bại không phải là dấu chấm hết, mà là cơ hội để nhìn lại, điều chỉnh và trưởng thành hơn.

Các bậc phụ huynh cũng nên trao cho con quyền được thất bại. Việc chưa đạt được mục tiêu ở kỳ thi lớp 10 có thể là bài học giúp các em nhận ra những hạn chế về kiến thức, phương pháp học tập hoặc cách chuẩn bị cho kỳ thi. Những vấn đề đó cần được trao đổi cởi mở giữa cha mẹ và con cái để cùng tìm giải pháp cho chặng đường phía trước.