Tôi bị coi thường vì không nghe theo định hướng kiếm tiền của gia đình

Mọi người đứng về phe bố tôi thể miệt thị tôi - người yếu thế nhất trong gia đình.

Nay có nhà anh chị đầu và chị thứ ba về nên nhà tôi làm mâm ăn uống. Qua Tết, tôi sắp vào quân đội, đi theo diện sĩ quan chính trị. Chuyện sẽ không có gì nếu anh rể thứ ba và bố tôi liên tục có ý ép tôi về vùng hai hải quân ở Bà Rịa Vũng Tàu sau khi ra trường để kiếm tiền từ phụ cấp đi thuyền và lợi thế dầu mỏ. Tôi lúc này đã tính tới việc về vùng ba Đà Nẵng rồi nên hai bên xảy ra tranh cãi. Anh rể đầu đứng ra phân xử, xin cho tôi nói lý do. Khi tôi nói ra, mọi người (trừ anh rể đầu) đều có vẻ xem thường ra mặt. Lý do là tôi muốn cân bằng vấn đề gia đình và tiền bạc. Đối với tôi, hôn nhân và nuôi dạy con cái là quan trọng nhất.

Vì sinh ra trong gia đình thiếu thốn tình cảm, mọi thứ đều là mệnh lệnh và câu nói quen thuộc "Tất cả là vì con" nhưng sống trong gia đình này, tôi không có tiếng nói, cảm xúc của tôi bị xem như là một khiếm khuyết. Vậy nên ước mơ thầm kín nhất của tôi luôn là "có một gia đình nhỏ hạnh phúc cho riêng mình", bởi thế vợ và con còn quan trọng hơn tất thảy mọi thứ khác. Tôi từng thấy gia đình anh rể đầu vì nhà giàu sớm nên con cái không phải học hành gì nhiều, chỉ đi chơi nhiều, tính cách quản không chặt, mẹ chúng cho phép chúng làm điều xấu nên từng có thời điểm chúng không coi ai ra gì. Đứa con nhà anh rể thứ ba, vì mẹ ở nhà làm nội trợ chăm quá nên nhút nhát, sợ sệt, không có chính kiến.

Tôi bị coi thường vì không nghe theo định hướng kiếm tiền của gia đình

Chính những trường hợp như vậy làm tôi ý thức được tầm quan trọng trong việc đồng hành cùng con từ sớm như một người bạn thay vì cha mẹ áp đặt, con cái phục tùng mệnh lệnh. Nhưng dưới góc nhìn của thế hệ cũ, mọi người có vẻ xem thường, bảo tôi lo xa, chung quy vẫn là đề cao tiền bạc mới có được hạnh phúc. Khi tôi nói thẳng rằng mấy người sống đặt nặng tiền bạc thì lại bảo "có ai nói vậy đâu". Trong khi rõ ràng ý nói của câu "con gái lấy đứa nào chẳng được, thiếu gì, quan trọng có nhiều tiền". Nghe khá mâu thuẫn.

Cả nhà năm người, trừ anh rể đầu hiện giữ chức cao, đều xúm vào công kích, chê tôi non trẻ, ít va chạm, tuổi đời thấp. Mấy câu kiểu: "Em cứ ra ngoài, một năm sau quay lại đây nói chuyện sẽ khác ngay". Thật ra tôi là tôi, tôi vẫn vậy, con người tôi suy nghĩ vẫn thế nhưng dần tiến bộ hơn. Ý mọi người nói thực ra là "lời nói của bạn có trọng lượng hay không nằm ở vị thế và tầm ảnh hưởng", khi có tiền, có địa vị, bạn nói sai họ cũng tin là đúng, còn bạn bình thường thì có nói đúng cũng coi là nói sai.

Người ta khi nói chuyện chú tâm 7% vào nội dung lời nói, 43% vào giọng điệu, còn lại là cử chỉ hành động. Tôi biết giọng mình có phần gay gắt từ đầu nên dù nói đúng, người ta vẫn bảo vệ quan điểm của họ và như thế thì đâu còn đúng với câu nói "tất cả đều vì em". Nếu gia đình là nơi của yêu thương, vậy tại sao khi mâu thuẫn xảy ra, thay vì ở giữa phân tích, lại đứng về một phía mà công kích người yếu thế hơn? Mọi người đứng về phe bố tôi thể miệt thị tôi - người yếu thế nhất trong gia đình. Mọi người lấy lý do bố tôi sâu sắc, có góc nhìn rộng và hiểu biết, nói là ai cũng thường xuyên xin lời khuyên. Nhưng khi tôi chất vấn ngược lại là chia sẻ thế nào thì lại lảng tránh, cứ như một vở kịch.

Anh rể đầu của tôi, 20 năm công tác trong nhà nước, có địa vị, tại sao phải hỏi ý kiến một người già 62 tuổi khi đã biết rõ đáp án? Đơn giản đây là hình thức gắn kết quan hệ, nhờ vả để nâng tầm giá trị người được nhờ, được hỏi. Với bố tôi, danh dự, tiếng tăm, lợi ích tiền bạc còn quan trọng hơn cả cuộc sống hạnh phúc của con cái. Bố luôn nói vì tôi nhưng tất cả cũng chỉ để phục vụ việc khoe khoang con cái. Từ trước đã nhiều lần khoe dự định hay công việc của tôi ra ngoài trước khi nó bắt đầu rồi.

Việc khoe khoang giá trị tài sản, dự định, kế hoạch,... tôi đánh giá là thiếu khôn ngoan và tuổi đời chẳng phải thứớc đo cho sự trưởng thành. Câu "trứng mà đòi khôn hơn vịt" hay "khôn không đến trẻ" chẳng qua là cách sử dụng truyền miệng để dễ bề cai trị, bắt ép người trẻ phải nghe theo. Anh rể thứ ba liên tục dạy tôi thế này thế kia trong khi học thức, hiểu biết chưa hẳn đã bằng tôi. Vậy anh ấy có tư cách gì để dạy tôi. Tôi không phục và chất vấn lại là "Anh trên cương vị người bố có chắc cách nền kinh tế bây giờ vận hành có đảm bảo nếu con anh sau 20 năm nữa lớn làm theo anh thì có công việc như bố nó không?". Anh ta không trả lời được.

Nhiều người thuộc thế hệ trước luôn xem Gen Z như tôi là tự phụ, ngựa non háu đá, sợ khổ, thích ăn sẵn mà hay bày đặt chữa lành này kia nhưng luôn lờ đi những gì chúng tôi phải chịu. Bất động sản tăng phi mã, giả sử nền kinh tế đứng im thì phải 30 năm lao động không dùng tới tiền mới mua được nhà. Thay vì làm 3 năm mua một căn nhà như xưa, giờ chúng tôi phải mất 30 năm không tiền ăn, tiền thuê trọ, tiền sinh hoạt chỉ để mua một căn nhà. Tấm bằng đại học không còn là tấm vé đảm bảo 100% có công việc, AI phát triển thay thế con người,... khiến thế hệ chúng tôi chán chứ, đâu phải tự nhiên thế hệ trẻ ngại kết hôn, ngại sinh, số lượng người đi khám bệnh tâm thần, tâm lý, liệu pháp chữa lành ngày càng tăng. Và còn rất nhiều vấn đề khác nữa.

Việc tôi nói ra sự thật trên bàn ăn mà không cần sử dụng tới rượu bia đã chứng minh được rằng "thế hệ hiện tại của tôi đã và đang bản lĩnh, dám nói điều mình suy nghĩ". Thước đo tuổi tác để đánh giá độ trưởng thành không còn phù hợp ở thời đại bây giờ nữa. Họ càng xúm vào công kích một người nhỏ tuổi hơn, tôi càng chứng minh điều ngược lại là họ chưa chữa lành đứa trẻ bên trong họ, bởi điều họ thể hiện ra phản ánh nội tâm bên trong họ. Nếu cứ sống dựa vào quan điểm, những câu nói truyền miệng, e rằng mâu thuẫn thế hệ mãi mãi tồn tại.

Minh Khải