Sớm bổ sung cán bộ giáo dục cho xã phường

Theo Bộ Giáo dục - Đào tạo, cả nước cần khoảng 6.000 cán bộ giáo dục cấp xã sau khi tổ chức lại chính quyền hai cấp.

Bà Nguyễn Diệu Bình, cán bộ Phòng văn hóa - xã hội, phường Láng, TP Hà Nội, phát biểu trong tọa đàm về Tổ chức và quản lý giáo dục cấp xã do Bộ GD-ĐT tổ chức - Ảnh: MOET

Nhưng hiện nhiều nơi chỉ bố trí được một cán bộ. Có khoảng 50% đơn vị hành chính cấp xã không có lãnh đạo, cán bộ từng có kinh nghiệm làm việc trong lĩnh vực giáo dục.

Huy động hiệu trưởng, hiệu phó hỗ trợ

Theo Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Nguyễn Kim Sơn, bộ có ban hành quy định về tiêu chuẩn cán bộ cấp xã phụ trách giáo dục. Nhưng trên thực tế, người có đủ điều kiện đang thiếu thì bắt buộc phải điều động người chưa đủ tiêu chuẩn đảm nhiệm công việc.

Việc hỗ trợ cán bộ cấp xã trong thời điểm này - trước năm học mới - theo bộ trưởng là nhiệm vụ quan trọng và cấp bách.

Ông Võ Văn Mai, phó giám đốc Sở GD-ĐT Nghệ An, cho biết Nghệ An có 130 xã, phường thì chỉ có 40 xã, phường có chuyên viên, hoặc lãnh đạo phòng văn hóa - xã hội xuất thân từ ngành giáo dục.

Để "tiếp sức", Sở GD-ĐT phải thực hiện việc điều động ngắn hạn các phó hiệu trưởng ở những trường có hai phó hiệu trưởng về phòng văn hóa - xã hội giúp các cán bộ xã giải quyết khối lượng công việc đang ùn tắc, đồng thời xây dựng các kế hoạch tập huấn chuyên môn cho đội ngũ này.

"Lực lượng giáo viên tin học đã tập huấn cho 650 thầy cô giáo về nghiệp vụ liên quan tới dịch vụ công để tăng cường số giáo viên này hỗ trợ các phòng văn hóa - xã hội trong giai đoạn đầu", ông Mai cho biết.

Tại Hà Nội, ông Trần Thế Cương, giám đốc Sở GD-ĐT, cũng cho biết có 126 xã, phường trên địa bàn nhưng chỉ có 212/347 cán bộ cấp xã có bằng đào tạo ngành sư phạm.

"Sở GD-ĐT Hà Nội huy động đợt hỗ trợ 45 ngày, đưa giáo viên, cán bộ quản lý giáo dục về các phòng văn hóa - xã hội để hỗ trợ", ông Cương cho biết.

Một giải pháp khác của Hà Nội là thành lập các khu vực, cụm do Sở GD-ĐT trực tiếp quản lý để thuận lợi trong việc nắm bắt thông tin và điều động giáo viên, cán bộ quản ký choàng gánh hỗ trợ những công việc cấp bách.

Sớm ban hành hướng dẫn tuyển dụng

Ông Võ Văn Mai kiến nghị ban hành sớm hướng dẫn để thực hiện tuyển dụng, điều động giáo viên để khắc phục tình trạng thừa, thiếu giáo viên trước năm học mới.

"Sở GD-ĐT đứng ra tổ chức đợt tuyển dụng theo vị trí việc làm. Như thế sẽ tập trung về một nguồn tuyển, không chồng chéo. Mỗi người dự tuyển có thể có đăng ký nhiều nguyện vọng khác nhau, thời hạn cụ thể.

Với cách này có thể giải quyết được nhanh hơn vấn đề thiếu nguồn tuyển giáo viên cục bộ trên địa bàn. Dù đã có văn bản quy định việc này nhưng không có hướng dẫn cụ thể có thể khiến cho mỗi địa phương có cách hiểu khác nhau", ông Mai nói.

Nghệ An trước năm học mới 2025 - 2026 còn thiếu khoảng 4.000 giáo viên các cấp. Trong khi đó còn 1.500 biên chế giáo viên chưa tuyển dụng.

Khi triển khai chính quyền hai cấp, Nghệ An đang tạm dừng tuyển viên chức ngành GD-ĐT chờ hướng dẫn. Tình trạng này không chỉ xảy ra ở Nghệ An mà ở nhiều tỉnh thành khác.

Ông Nguyễn Văn Phong, phó giám đốc Sở GD-ĐT TP.HCM, nêu việc khi thực hiện chính quyền địa phương hai cấp, nhiệm vụ, quyền hạn và trách nhiệm tuyển dụng của Sở GD-ĐT và UBND cấp xã vẫn chưa có sự đồng nhất.

Theo nghị định 142 ban hành ngày 12-6 quy định về thẩm quyền của chính quyền địa phương hai cấp, Sở GD-ĐT được quyền tuyển dụng, quản lý, sử dụng, bổ nhiệm đối với đội ngũ nhà giáo, viên chức, người lao động trong cơ sở giáo dục công lập trên địa bàn tỉnh.

Nhưng theo Luật Tổ chức chính quyền địa phương ban hành ngày 16-6, chủ tịch UBND cấp xã chịu trách nhiệm trong việc tuyển dụng, bổ nhiệm, quản lý công chức, viên chức trên địa bàn. Đại diện Sở GD-ĐT TP.HCM đề nghị phải có hướng dẫn rõ ràng.

Trao đổi tại tọa đàm về tổ chức và quản lý giáo dục cấp xã theo chính quyền hai cấp, Bộ trưởng Nguyễn Kim Sơn cho biết thông tư 15 mới được Bộ GD-ĐT ban hành đã nêu rõ quyền hạn bổ nhiệm đội ngũ lãnh đạo các cơ sở giáo dục.

Theo đó, sở GD-ĐT chịu trách nhiệm về tuyển dụng, điều động giáo viên dựa trên đề xuất nhu cầu từ các cơ sở giáo dục được cấp xã tổng hợp.

Ông Sơn cho rằng Bộ GD-ĐT đã lắng nghe các phản ánh từ địa phương. Nếu cần thêm hướng dẫn cụ thể trong việc tuyển dụng, điều động giáo viên thì bộ sẽ thực hiện ngay để gỡ điểm nghẽn này trước khi năm học mới bắt đầu.

Kết nối sở - xã - trường

Bà Trần Thị Phương, trưởng Phòng văn hóa - xã hội xã Thanh Liêm (Ninh Bình), băn khoăn khi chuyển một số nhiệm vụ về trường như quản lý dạy thêm, học thêm hay xây dựng trường chuẩn quốc gia nhưng việc vẫn có liên quan đến cấp xã.

Cụ thể xã vẫn phải chịu trách nhiệm lo cơ sở vật chất cho trường để xây dựng trường chuẩn quốc gia, xã vẫn phải xử lý hành chính vi phạm về dạy thêm, học thêm.

Trao đổi về băn khoăn này, ông Nguyễn Đắc Vinh, chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa và Xã hội của Quốc hội, cho rằng theo chức năng quản lý Nhà nước, những vấn đề bà Phương nêu cấp xã vẫn phải chịu trách nhiệm.

Nhưng việc tổ chức thực hiện cụ thể thì có thể giao cho cấp trường. Trong bối cảnh hiện tại, việc thông suốt giữa sở - xã - trường để phối hợp và hỗ trợ tháo gỡ vướng mắc rất quan trọng.

Ông Bạch Đăng Khoa, phó giám đốc Sở GD-ĐT tỉnh Bắc Ninh, cho biết tỉnh này đã áp dụng triển khai đồng bộ các phần mềm quản lý trường học kết nối liên thông giữa sở - xã - trường. Trong đó phát huy tính chủ động, vai trò tham mưu của cấp trường.