Nhà báo Đồng Mạnh Hùng - Người gửi tình vào 'Sóng'

Từ sinh viên Sư phạm Ngữ văn đến giọng đọc quen thuộc của hàng triệu thính giả, hành trình của nhà báo Đồng Mạnh Hùng gắn liền với chiếc micro và làn sóng phát thanh. Ông không chỉ kể chuyện, mà còn kết nối trái tim bằng âm thanh, lan tỏa tình yêu nghề và giữ lửa cho một thế hệ làm báo nhân văn, tử tế.

Bước vào “Sóng”

Lối nghề chẳng hẹn mà quen, tình cờ một bước, thành duyên cả đời. Sự nghiệp phát thanh đến với nhà báo Đồng Mạnh Hùng – Trưởng Ban Thư ký Biên tập Đài Tiếng nói Việt Nam – cũng bắt đầu như một cơ duyên. Thời sinh viên Khoa Ngữ văn, Đại học Sư phạm Việt Bắc (1988), trên cương vị Bí thư Liên Chi đoàn trăn trở vì hoạt động của trường ít được biết đến nên ông cùng bạn bè nghĩ ra chương trình phát thanh nội bộ để giới thiệu hoạt động của trường.

Từ mong muốn giản dị đó, ông dần dấn thân vào phát thanh – một lĩnh vực tưởng chừng xa lạ với văn chương.

Sau khi ra trường, từ năm 1990 ông làm cộng tác Chương trình thiếu nhi của Đài Tiếng nói Việt Nam. Những bản tin đầu tiên của tỉnh Đoàn Hà Tuyên lúc đó được phát sóng đã khơi dậy trong ông niềm vui và động lực lớn. Và thật hữu duyên, năm 1993, ông chính thức trở thành phóng viên Ban Thời sự Đài TNVN sau đợt thi tuyển ngặt nghèo cùng với các phỏng viên trẻ như: Tạ Toàn, Quang Sơn, Mai Hồng...

Là thế hệ phóng viên đầu tiên của thời kỳ đổi mới nên ông và các đồng nghiệp trẻ được giao trọng trách sản xuất chương trình phát thanh trực tiếp đầu tiên. Đúng là tuổi trẻ không có thử thách nào làm khó được dù mới mẻ và chưa có tiền lệ nhưng ông cùng đồng nghiệp sáng tạo format Thời sự và âm nhạc – nơi thính giả vừa cập nhật thời sự, vừa yêu cầu ca khúc, trò chuyện và được kết nối với BTV trực tiếp.

“Thính giả cảm thấy mình không chỉ lắng nghe mà còn tham gia vào dòng chảy của sự kiện” – ông nhớ lại.

Từ một người dạy văn, ông trở thành người tiên phong đặt nền móng cho phát thanh trực tiếp, kết hợp sự từng trải của phóng viên, tinh tế của người làm văn học và lòng yêu nghề bền bỉ nên nghề phát thanh đã đem đến cho ông nhiều thành công.

Hơn 30 năm “Cuốn vào Sóng”

"Làn sóng phát thanh có thiệt thòi là ít người biết mặt nhưng lại rất vui vì nhiều người nhớ giọng”, nhà báo Đồng Mạnh Hùng nói vậy. Với ông, phát thanh không chỉ là công việc mà là một phần máu thịt. Ông coi làm báo là kể những câu chuyện tử tế, nuôi dưỡng kết nối vô hình nhưng bền lâu.

Ba thập kỷ gắn bó với micro, ông chứng kiến sự thay đổi của công nghệ, tư duy làm nghề và thói quen công chúng, nhưng niềm tin vào giá trị phát thanh và trách nhiệm với từng con chữ, giọng đọc vẫn nguyên vẹn.

“Làm báo mà lại là báo nói, nhà báo không chỉ đưa tin mà còn lay động cảm xúc và nuôi dưỡng tình yêu cho công chúng,” ông nói. Để làm được điều đó, suốt 30 năm làm nghề ông không chỉ ngồi trong phòng thu màđi khắp mọi miền, lấy chất liệu từ đời sống, tích lũy trải nghiệm và cảm xúc – thứ không thể học từ sách vở.

Không chỉ làm nghề, ông còn nghiên cứu và truyền nghề. Luận án tiến sĩ của ông nghiên cứu về “phát thanh đồng hành” mở ra cách tiếp cận mới: Coi phát thanh như người bạn song hành cùng công chúng. Cuốn Cuốn vào sóng phát thanh là kết tinh của những năm tháng sống cùng sóng, vừa là chiêm nghiệm nghề, vừa là món quà tinh thần gửi tới nhà báo trẻ. Hiện ông tiếp tục viết và ấp ủ một cuốn sách chuyên sâu hơn về phát thanh.

Ở tuổi mà nhiều người đã nghỉ ngơi, ông vẫn giảng dạy, viết sách, hướng dẫn luận văn, truyền lửa cho sinh viên báo chí. Ông thường nói: “Kinh nghiệm không phải để cất giữ, mà để truyền lại”.

Với ông, mỗi ngày làm báo là một kỷ niệm. Có những câu chuyện sâu đậm hơn cả sự kiện, đến từ người nghe. Như lần một cô giáo vùng cao khắc tên “Đồng Mạnh Hùng” lên bàn gỗ vì giọng nói ấy đã đồng hành cùng cô qua những ngày tuổi trẻ một mình nơi điểm trường vùng cao biên giới Đồng Văn- Mèo Vạc, nơi chỉ có radio làm bạn. Hay hàng ngàn lá thư tay, cuộc gọi trực tiếp đầy xúc động – những điều khiến ông trân quý đến tận sâu thẳm.

“Có một sợi dây vô hình nối giữa tôi và thính giả. Họ không biết tôi trông thế nào, tôi không biết họ là ai, nhưng chúng tôi có chung một không gian – của tin tưởng và yêu thương”.

Phần thưởng lớn nhất

Hơn ba thập kỷ làm nghề, ông nhận nhiều giải thưởng danh giá: Giải A Báo chí Quốc gia, Giải Búa Liềm Vàng, Huy chương Vàng Liên hoan Phát thanh toàn quốc, Giải thưởng Phát thanh – Truyền hình Châu Á – Thái Bình Dương (ABU), Huân chương của Nhà nước… Mỗi phần thưởng, mỗi tấm bằng khen là dấu mốc sáng tạo, như khi ông dám thử sức với Thời sự và âm nhạc.

Hiện ông đang ấp ủ dự án podcast dành cho người khiếm thị, giúp họ “nhìn thấy” câu chuyện bằng âm thanh, cảm nhận từng nhịp thổn thức. Với ông, giải thưởng lớn nhất là được tiếp tục cống hiến, giữ ngọn lửa nghề phát thanh luôn ấm nóng trong trái tim mỗi người. “Phát thanh không chỉ là âm thanh, mà là kết nối trái tim", ông khẳng định.

Ông gửi gắm tới người trẻ: “Khi đã thực sự yêu nghề, thì dù ở hoàn cảnh nào, bạn cũng sẽ tìm được cách để giữ ấm, sửa chữa và thắp sáng tình yêu ấy bằng kỹ năng, sự học hỏi và sự đồng hành của những người đi trước".

Có người chọn làm báo như một nghề, nhưng cũng có người, như ông, coi đó là một phần đời sống. Hơn 30 năm không chỉ là độ dài sự nghiệp, mà là hành trình kiên định của người đi tới tận cùng với tiếng nói. Bất kể ở vai trò nào – nhà sản xuất, giảng viên hay người truyền cảm hứng – ông luôn đứng về phía những giá trị tử tế. Với ông, phát thanh không chỉ là nghề. Đó là đời sống – một tình yêu không rực rỡ nhưng âm ỉ, cháy lâu và cháy mãi.