Người nước ngoài đổ về Trung Quốc để 'khám bệnh thần tốc, giá mềm'

Sau hai năm mòn mỏi chờ đợi để được khám dạ dày tại quê nhà, Amie đáp chuyến bay từ Anh tới Bắc Kinh và nhận kết quả điều trị chỉ sau 12 ngày với mức chi phí rẻ hơn từ 10 đến hơn 17 lần.

Kết quả chỉ trong 12 ngày, cô hoàn tất toàn bộ quy trình từ xét nghiệm máu, đo điện tâm đồ, nội soi đến phẫu thuật cắt bỏ polyp. Tổng chi phí vỏn vẹn 400 USD (khoảng 10 triệu đồng), thấp hơn từ 10 đến 17 lần so với mức giá 4.000 - 7.000 USD tại các phòng khám tư nhân ở quê nhà. Câu chuyện của Amie, được chia sẻ rộng rãi trên mạng xã hội đầu năm 2026, không phải là một hiện tượng cá biệt mà là minh chứng sống động cho sự đảo chiều ngoạn mục của dòng chảy y tế toàn cầu.

Một thập kỷ trước, giới quan sát ngành y tế từng dự báo về một làn sóng người giàu Trung Quốc đổ xô ra nước ngoài để tìm kiếm dịch vụ chăm sóc sức khỏe thượng lưu tại Mỹ, Đức hay Singapore. Nhưng đến đầu năm 2026, một kịch bản ngược lại đang diễn ra đầy bất ngờ khi Trung Quốc đang trở thành "thỏi nam châm" mới của du lịch y tế toàn cầu với hai thế mạnh đầy sức hút: "nhanh" và "rẻ", theo Daily Economic News ngày 4/2.

Tuy nhiên, đến năm 2026, cán cân đã thay đổi. Trung Quốc đang trỗi dậy như một điểm đến hấp dẫn của du lịch y tế nhờ hai lợi thế cạnh tranh cốt lõi: tốc độ thần tốc và chi phí tối ưu. Theo báo cáo từ Ủy ban Y tế Quốc gia Trung Quốc, trong năm 2025, các khoa quốc tế tại những bệnh viện lớn đã tiếp nhận 1,28 triệu lượt bệnh nhân nước ngoài, đánh dấu mức tăng trưởng 73,6% so với ba năm trước đó.

Sự bùng nổ này được tiếp sức bởi chính sách thị thực thông thoáng. Việc Bắc Kinh cho phép công dân 55 quốc gia quá cảnh miễn thị thực lên tới 240 giờ (10 ngày) đã tạo ra hành lang pháp lý lý tưởng cho các gói khám sức khỏe tổng quát hoặc điều trị ngắn ngày.

Trên các diễn đàn trực tuyến, một làn sóng so sánh chi phí y tế giữa Trung Quốc và phương Tây đang trở thành tâm điểm thảo luận. Những con số phơi bày một nghịch lý: một đợt kiểm tra tim mạch tại Trung Quốc có giá 75 USD (1,9 triệu đồng), trong khi tại Mỹ, con số này có thể vọt lên mức 20.000 USD (518 triệu đồng) đối với bệnh nhân không có bảo hiểm. Ngay cả một lần chụp X-quang giá 19 USD tại Trung Quốc cũng khiến người dùng mạng xã hội Mỹ sửng sốt, vì nó còn rẻ hơn một bộ đồ chơi mô phỏng dụng cụ y khoa trong siêu thị.

Du khách nước ngoài đi bộ gần Tử Cấm Thành tại Bắc Kinh. Ảnh: EPA-EFE

Tuy nhiên, giá rẻ không phải là yếu tố duy nhất. Nhiều bệnh nhân tìm đến Trung Quốc vì những kỹ thuật y khoa đặc thù và tinh hoa. Kevin, một bác sĩ tại Vancouver (Canada), đã đưa con gái 10 tuổi đến Bệnh viện Thụy Kim, thành phố Thượng Hải, để điều trị bệnh lý tuyến tụy sau khi các chuyên gia tại Bắc Mỹ và Nhật Bản đều chỉ định phải cắt bỏ cả khối u lẫn lá lách của con gái ông.

"Các bác sĩ phẫu thuật tuyến tụy tại đây ở đẳng cấp thế giới", Kevin khẳng định sau khi ca phẫu thuật bảo tồn lá lách cho con gái ông thành công mỹ mãn. "Bệnh viện không chỉ sở hữu kỹ thuật hàng đầu mà còn có tư duy y học và dịch vụ chăm sóc vượt trội".

Các dịch vụ thế mạnh hiện thu hút khách ngoại bao gồm nha khoa, nhãn khoa và vật lý trị liệu y học cổ truyền, những mảng mà bảo hiểm y tế tại nhiều nước phương Tây thường không chi trả toàn bộ hoặc có chi phí dịch vụ tư rất cao.

Trước những ý kiến lo ngại về việc làn sóng khách ngoại có thể gây áp lực lên nguồn lực y tế nội địa, giới quản lý bệnh viện tại Thượng Hải khẳng định hệ thống vẫn đang vận hành ổn định. Với tổng số 10 tỷ lượt khám chữa bệnh trên toàn quốc cùng kỳ, lượng bệnh nhân quốc tế hiện chỉ chiếm một tỷ lệ rất nhỏ, cho thấy năng lực đáp ứng dồi dào của hệ thống y tế tuyến trên tại Trung Quốc.

"Số lượng du khách ngoại quốc hiện nay còn cách rất xa ngưỡng có thể gây áp lực lên hệ thống y tế quốc gia", bà Liu Dan, Chủ tịch Bệnh viện Thiên Tân Pengrui, bệnh viện đa khoa quốc tế đầu tiên 100% vốn nước ngoài tại Trung Quốc, khẳng định trong cuộc phỏng vấn với tờ Daily Economic News.

Theo bà Liu Dan, cốt lõi của du lịch y tế nằm ở việc thấu hiểu "điểm đau" của bệnh nhân tại từng quốc gia. Từng có thời gian học tập tại Anh, bà thấu hiểu sự mệt mỏi của bệnh nhân khi phải chờ từ 4 tuần đến 2 năm cho một cuộc hẹn nha khoa tại NHS. Mô hình "đăng ký và điều trị ngay trong ngày" của Trung Quốc chính là một đòn bẩy tâm lý cực mạnh đối với những người đã quá quen với việc chờ đợi.

Tuy nhiên, dù sở hữu những kỹ thuật hàng đầu thế giới như liệu pháp tế bào CAR-T, với mức giá đã giảm sâu xuống còn khoảng 200.000 nhân dân tệ (748 triệu đồng), ngành du lịch y tế Trung Quốc vẫn đối mặt với thách thức lớn về nhận thức. "Nhiều người nước ngoài dùng hàng Trung Quốc nhưng họ vẫn chưa tin rằng bác sĩ Trung Quốc có thể chữa khỏi bệnh cho họ", bà Liu Dan chia sẻ.

Bên cạnh đó, ngôn ngữ và văn hóa cũng là một rào cản. Ông Qu Zhen, Giám đốc Trung tâm Y tế Quốc tế thuộc Bệnh viện Quốc tế Đại học Bắc Kinh, lấy ví dụ, bệnh nhân Trung Đông yêu cầu khắt khe về quyền riêng tư cho phụ nữ và thực phẩm Halal. Những chi tiết nhỏ như lắp đặt thêm vòi xịt trong phòng tắm hay đào tạo nhân sự về giao tiếp đa văn hóa đang trở thành yêu cầu bắt buộc để thu hút khách quốc tế.

Dữ liệu cho thấy Trung Quốc hiện có hơn 850 cơ sở y tế cung cấp dịch vụ quốc tế tại 57 thành phố. Dù ngành công nghiệp này vẫn đang ở giai đoạn bình minh, giới chuyên gia tin rằng tiềm năng bùng nổ là rất lớn nhờ sự kết hợp giữa kinh nghiệm lâm sàng của bác sĩ và sự hỗ trợ từ các chính sách miễn thị thực mới.

"Lợi ích của việc mở cửa luôn lớn hơn những thách thức mà nó mang lại", bà Liu Dan nhấn mạnh. "Chúng ta không thể dừng bước chỉ vì một vài lo ngại chưa xảy ra".

Bình Minh (Theo SCMP, Daily Economic News)