Anh sắp khan hiếm thuốc do xung đột ở Iran

01:45 11/04/2026

Xung đột Trung Đông kéo dài đang đe dọa chuỗi cung ứng y tế toàn cầu, đẩy Anh vào nguy cơ thiếu hụt nghiêm trọng các loại thuốc từ thông dụng đến đặc trị ung thư chỉ trong vài tuần tới.

The Guardian hôm 30/3 dẫn lời các chuyên gia cảnh báo tình trạng khan hiếm nguồn cung có thể xảy ra rất sớm, đồng thời kéo theo đợt tăng giá mạnh. Ông Mark Samuels, Giám đốc điều hành Medicines UK, tổ chức đại diện cho các nhà sản xuất cung cấp 85% lượng thuốc cho Dịch vụ Y tế Quốc gia Anh (NHS), nhấn mạnh "tình hình hiện tại cực kỳ nghiêm trọng". Các đơn vị phân phối y tế và bệnh viện tại Anh thường chỉ duy trì kho dự trữ đủ dùng trong 6 đến 8 tuần. Nếu các bên tiếp tục giao tranh, hệ thống y tế Anh sẽ nhanh chóng cạn kiệt hàng hóa ngay trong tháng tới.

Anh sắp khan hiếm thuốc trong vài tuần tới do xung đột ở Iran

Ảnh minh họa: PA

Căng thẳng địa chính trị đã phong tỏa eo biển Hormuz và làm gián đoạn hoạt động của các sân bay lớn tại Dubai, Doha cùng Abu Dhabi. Ông David Weeks, Giám đốc quản lý rủi ro chuỗi cung ứng tại Moody’s, gọi đây là một "cơn bão hoàn hảo". Tuyến đường biển và hàng không nối Ấn Độ - quốc gia sản xuất phần lớn thuốc gốc và dược chất chiết xuất (API) cho toàn cầu - với châu Âu đang tắc nghẽn.

Các hãng vận tải phải chuyển hướng tàu biển vòng qua Mũi Hảo Vọng, kéo dài hành trình thêm 14 ngày và tiêu tốn thêm khoảng một triệu USD tiền nhiên liệu cho mỗi chuyến. Khủng hoảng logistics tác động trực tiếp đến nhóm hàng hóa bắt buộc di chuyển bằng máy bay để đảm bảo tốc độ và nhiệt độ, bao gồm liệu pháp điều trị ung thư, bệnh truyền nhiễm, tế bào, gene công nghệ cao và chế phẩm sinh học.

Ông Frank Van Gelder, Tổng thư ký tổ chức Pharma.Aero, cho biết sản lượng hàng hóa hàng không qua Trung Đông đã lao dốc 80% vào đầu tháng này. Chi phí luân chuyển đường không tăng gấp đôi đang bào mòn biên lợi nhuận vốn đã mỏng của các nhà sản xuất, buộc họ đứng trước nguy cơ thua lỗ nếu tiếp tục cung ứng cho hệ thống NHS.

Ngoài cước phí vận tải, giá dầu thô và khí đốt tăng cũng đẩy giá nguyên liệu hóa dầu như methanol và ethylene lên mức mới. Các nhà máy cần những chất này để sản xuất API và các vật tư y tế thiết yếu như bơm kim tiêm, ống nghiệm hay đồ bảo hộ.

Giáo sư Wouter Dewulf từ trường Quản lý Antwerp dự báo các công ty dược sẽ chủ động chuyển phần chi phí phát sinh này sang người tiêu dùng thông qua việc tăng giá bán tại các phòng khám và nhà thuốc lẻ. "Sau cùng, tất cả chúng ta đều phải trả cao hơn, đúng không?", ông nói.

Bình Minh (Theo The Guardian)