3 điểm mới của đợt đặc xá dịp 2-9

Nhiều trại giam trên cả nước đang triển khai công tác xem xét đặc xá dịp Quốc khánh 2-9 theo quyết định của Chủ tịch nước.

Phạm nhân được lao động, học nghề may tại Trại giam Phú Hòa - Ảnh: BÁ SƠN

Để đảm bảo việc xét đặc xá nhân dịp 80 năm Quốc khánh 2-9 khách quan và đúng quy định, nhiều đoàn công tác của Hội đồng Tư vấn đặc xá đã kiểm tra công tác đặc xá tại nhiều trại giam trong cả nước.

Công khai tiêu chuẩn, thủ tục xét đặc xá

Mới đây tại Trại giam Phú Sơn 4 (tỉnh Thái Nguyên), đoàn công tác do thượng tướng Lê Văn Tuyến - thứ trưởng Bộ Công an, ủy viên thường trực Hội đồng Tư vấn đặc xá - làm trưởng đoàn đã kiểm tra công tác đặc xá năm 2025 (đợt 2) và một số nội dung khác tại tỉnh Thái Nguyên và Phú Thọ.

Tiếp đó, ông Tuyến cũng đã kiểm tra công tác đặc xá, tình hình và kết quả công tác giam giữ, thi hành án hình sự tại TP Hải Phòng, tỉnh Quảng Ninh và ba trại giam Xuân Nguyên, Hoàng Tiến, Ninh Khánh.

Tại TP.HCM, vào đầu tháng 8-2025, đoàn công tác do ông Cấn Đình Tài - phó chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước, trợ lý Chủ tịch nước - làm trưởng đoàn và lãnh đạo Cục Cảnh sát quản lý trại giam, cơ sở giáo dục bắt buộc, trường giáo dưỡng (C10) đã kiểm tra công tác đặc xá tại Trại giam Phú Hòa (thuộc khu vực huyện Phú Giáo, tỉnh Bình Dương cũ) và Trại giam Xuyên Mộc (thuộc tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu cũ).

Theo ghi nhận của Tuổi Trẻ tại Trại giam Phú Hòa, đoàn công tác đã kiểm tra cơ sở vật chất tại trại giam, làm việc với lãnh đạo trại giam về công tác xem xét đặc xá theo quyết định của Chủ tịch nước.

Tại trại giam, các quy định, hướng dẫn về xem xét đặc xá được niêm yết và được phổ biến đến các phạm nhân. Qua đó để các phạm nhận tự liên hệ bản thân mình xem có đủ điều kiện đặc xá không và viết đơn để được xét đặc xá.

So với các đợt trước, đợt này điều kiện đặc xá có mở rộng đối tượng, số lượng được xem xét đông hơn nên lãnh đạo trại giam cho biết việc xem xét đặc xá được tổ chức chặt chẽ hơn để đảm bảo khách quan, minh bạch, đúng quy định.

Đoàn kiểm tra ghi nhận sự chuẩn bị nghiêm túc của các trại giam, trong đó công tác phổ biến, niêm yết văn bản và hướng dẫn đặc xá. Ghi nhận những khó khăn vướng mắc trong quá trình triển khai công tác đặc xá để tiếp tục phối hợp, tham mưu cho Chủ tịch nước trong thời gian tới.

Đoàn đề nghị lãnh đạo các trại giam Phú Hòa, Xuyên Mộc tiếp tục phối hợp chặt chẽ với cơ quan thường trực Hội đồng Tư vấn đặc xá trung ương trong việc rà soát bổ sung hồ sơ theo yêu cầu, đảm bảo trình Chủ tịch nước ký quyết định đặc xá đúng tiến độ, đúng đối tượng...

Đoàn công tác của Bộ Công an do thứ trưởng Lê Văn Tuyến làm trưởng đoàn kiểm tra công tác đặc xá tại Trại giam Phú Sơn 4 (tỉnh Thái Nguyên) - Ảnh: B.C.A.

Giúp người từng vi phạm hoàn lương

Để công tác đặc xá phát huy ý nghĩa nhân văn, thể hiện sự khoan hồng của Nhà nước, một trong những nội dung quan trọng là cần giáo dục, dạy nghề, định hướng cho phạm nhân ra trại trở lại thành người có ích cho gia đình và xã hội.

Là một trong các phạm nhân tại Trại giam Phú Hòa được xem xét đặc xá đợt này, phạm nhân N.Q.H. (37 tuổi, quê Gia Lai) cho biết rất vui mừng khi có chủ trương đặc xá của Chủ tịch nước.

Anh H. đã được học nghề, định hướng trong thời gian chấp hành án, nỗ lực để hoàn thành các chỉ tiêu lao động, rèn luyện, được tuyên dương trong quá trình chấp hành án nên được xem xét đặc xá.

Đoàn công tác do ông Cấn Đình Tài - Phó chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước, Trợ lý Chủ tịch nước làm trưởng đoàn và lãnh đạo Cục C10 xem danh sách xét đặc xá được niêm yết công khai tại Trại giam Phú Hòa, TP.HCM - Ảnh: BÁ SƠN

Phạm nhân K.C.C. (45 tuổi, quê Hà Nội) cho biết mặc dù không được xét đặc xá đượt này do tội danh không trong thuộc đối tượng xét, nhưng những thành tích trong quá trình chấp hành án và học nghề của ông C. cũng đã được ghi nhận, đã giảm án ba lần.

Những kết quả trong quá trình chấp hành án, học nghề không chỉ có ý nghĩa tính kết quả để xem xét đặc xá, giảm án mà còn tạo động lực để các phạm nhân sửa chữa lỗi lầm, làm lại cuộc đời.

Thượng tá Nguyễn Thành Hiếu - phó giám thị phụ trách Trại giam Phú Hòa - cho biết trại giam tổ chức dạy nghề may, xây dựng... và định hướng để phạm nhân sau khi được đặc xá ra trại có thể hòa nhập cộng đồng, có nghề nghiệp để nuôi sống bản thân và gia đình, tránh vi phạm pháp luật.

Theo ông Hiếu, Trại giam Phú Hòa những năm gần đây chưa ghi nhận người được đặc xá tái vi phạm pháp luật.

Trên cả nước có tổng số người được đặc xá đợt 30-4-2025 là 8.055 người, tỉ lệ tái phạm sau đặc xá thấp.

Đến nay mới ghi nhận 4 người được đặc xá đợt 30-4 có hành vi vi phạm pháp luật, chiếm tỉ lệ 0,05%, trong đó xử lý hình sự 3 người và xử lý hành chính 1 người.