Tranh cãi Nga - phương Tây làm suy yếu nỗ lực chống khủng bố toàn cầu

06:10 02/04/2024

Nga và phương Tây đổ lỗi lẫn nhau về vụ tấn công nhà hát Crocus, khoét sâu thêm chia rẽ giữa các cường quốc trong nỗ lực chống khủng bố toàn cầu.

4 tay súng ngày 22/3 tấn công khủng bố vào rạp hát Crocus City Hall ở ngoại ô thủ đô Moskva làm ít nhất 144 người thiệt mạng, hơn 300 người bị thương và gần 100 người mất tích, trở thành thảm kịch đẫm máu nhất ở Nga trong hơn hai thập kỷ qua.

Ngay sau vụ tấn công, Phó chủ tịch Hội đồng An ninh Liên bang Nga Dmitry Medvedev ám chỉ khả năng "những kẻ tấn công liên quan chính quyền Ukraine". Giới chức Kiev phản pháo, cáo buộc Nga tìm cách "khuấy động tâm lý bài Ukraine và tạo cớ để tăng cường huy động quân cho chiến dịch" ở nước này.

ISIS-K, chi nhánh tại Afghanistan của nhóm khủng bố Nhà nước Hồi giáo (IS) tự xưng, tuyên bố nhận trách nhiệm về vụ tấn công, nhưng Nga không xác nhận. Tổng thống Vladimir Putin ngày 25/3 nói thủ phạm là "các phần tử Hồi giáo cực đoan", nhưng còn nhiều câu hỏi chưa được làm sáng tỏ về vai trò của Ukraine.

Khi Nga kiên quyết cho rằng Ukraine có vai trò nào đó trong vụ tấn công, Phó tổng thống Mỹ Kamala Harris lên tiếng khẳng định Kiev không liên quan, nhấn mạnh ISIS-K là thủ phạm. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga ngay sau đó cáo buộc Mỹ bao che Ukraine, cho rằng IS không đủ khả năng để thực hiện vụ tấn công quy mô lớn ở Nga.

Giới chức Mỹ cho hay từ đầu tháng 3, họ đã cảnh báo Nga nhiều lần về nguy cơ "những kẻ cực đoan sắp thực hiện một vụ tấn công", nhưng Moskva đã không lưu tâm và không có các biện pháp ứng phó phù hợp. Đại sứ Nga tại Washington cho biết Mỹ không cung cấp thông tin cụ thể nào cho nước này.

Theo Global Times, vụ tấn công nhà hát Nga một lần nữa cho thấy chủ nghĩa khủng bố vẫn hiện hữu và đe dọa thế giới, đồng thời phản ánh những vấn đề sâu xa trong nỗ lực hợp tác ứng phó chủ nghĩa khủng bố quốc tế, đặc biệt là trao đổi thông tin tình báo giữa các cường quốc.

Nếu không có trao đổi thông tin trực tiếp giữa Nga, Mỹ và các quốc gia có hệ thống tình báo mạnh, cuộc chiến chống chủ nghĩa khủng bố sẽ không thể phát huy hiệu quả, tờ báo bình luận.

Mỹ ngày 7/3 thông báo đại sứ quán nước này ở Moskva đang theo dõi thông tin không xác định về việc "những phần tử cực đoan có kế hoạch nhắm đến nơi tập trung đông người ở Moskva, bao gồm cả các buổi hòa nhạc". Washington khuyến cáo công dân Mỹ ở Moskva tránh những địa điểm như vậy trong vòng 48 giờ kế tiếp.

"Chúng tôi có trách nhiệm cảnh báo họ. Chúng tôi có thông tin mà họ không có", phát ngôn viên Hội đồng An ninh Quốc gia Mỹ John Kirby nói. Ông lưu ý không nên coi đây là dấu hiệu cho thấy quan hệ Nga - Mỹ có đột phá hay hai bên đang chia sẻ thông tin tình báo.

Washington bắt đầu tập trung vào nỗ lực chia sẻ cảnh báo về các mối đe dọa sau vụ tấn công của al-Qaeda vào các đại sứ quán Mỹ ở Kenya và Tanzania năm 1998. Năm 2015, giới chức Mỹ ra chỉ thị chính thức hóa nghĩa vụ cảnh báo các nước khác, nhấn mạnh cộng đồng tình báo "có trách nhiệm khuyến cáo công dân Mỹ và những người không phải công dân Mỹ về các mối đe dọa sắp xảy ra liên quan đến hành vi cố ý giết người, gây thương tích nghiêm trọng hoặc bắt cóc".

Mỹ cảnh báo không đồng nghĩa bên còn lại phải lắng nghe, đặc biệt là khi nếu họ là đối thủ của nhau. Mỹ từng đưa ra cảnh báo tương tự với giới chức Iran trước vụ đánh bom kép gần mộ tướng Iran Qassem Soleimani ở thành phố Kerman. Tuy nhiên, Tehran đã không lưu tâm và vụ khủng bố cuối cùng đã xảy ra, khiến 95 người thiệt mạng. ISIS-K đã nhận trách nhiệm về sự việc.

"Mỹ, Nga và Iran cạnh tranh nhau, nhưng IS có lý do riêng để thù ghét cả ba nước", nhà nghiên cứu về chủ nghĩa khủng bố tại Trung tâm Soufan, trụ sở ở New York, nói. Sau vụ tấn công, Iran cũng đổ lỗi cho Mỹ và Israel.

Sự ngờ vực được cho là lý do chính khiến Mỹ - Nga phớt lờ các cảnh báo của nhau. Điều đó đúng ngay cả với những mối đe dọa mà hai nước đều đối mặt, như IS hay al-Qaeda. Trong cuộc họp với cơ quan an ninh ngày 19/3, ba ngày trước vụ khủng bố nhà hát Crocus, Tổng thống Putin đã mô tả tuyên bố của một số quan chức phương Tây về nguy cơ xảy ra khủng bố ở Nga là "khiêu khích". Ông cho rằng động thái nhằm đe dọa và gây bất ổn cho xã hội Nga.

Theo Global Times, tổ chức khủng bố thường khai thác các lỗ hổng trong giám sát và thông tin tình báo để tìm ra mắt xích yếu nhất, tấn công bất ngờ, gây bất ổn, chia rẽ, kích động thù hận giữa các nước, tôn giáo. Cộng đồng quốc tế, đặc biệt là các cường quốc, còn cách xa mục tiêu thiết lập một mặt trận thống nhất để đối phó chủ nghĩa khủng bố.

Nỗ lực này còn bị xói mòn bởi những khác biệt về cách xác định phần tử cực đoan và cách ứng phó. Do đó, thế giới chưa thể phát triển một cơ chế hiệu quả về trao đổi thông tin, dẫn đến lỗ hổng để khủng bố xâm nhập.

Giới quan sát cho rằng vụ tấn công khủng bố nhà hát Crocus nên là lời cảnh tỉnh về việc chủ nghĩa khủng bố vẫn là mối đe dọa toàn cầu. Các cường quốc cần đoàn kết và phối hợp về vấn đề an ninh hơn là chia rẽ, trên hết là xây dựng lòng tin để ứng phó chủ nghĩa khủng bố hiệu quả hơn.

"Bất kể xảy ra ở đâu, tấn công bừa bãi vào dân thường tại nơi công cộng là hành động phải bị trừng phạt nghiêm khắc. Áp dụng tiêu chuẩn kép hoặc mang mục đích chính trị trong đối phó chủ nghĩa khủng bố sẽ chỉ phản tác dụng và tạo điều kiện cho chủ nghĩa khủng bố phát triển", Xu Wenhong, nhà nghiên cứu về Nga tại Học viện Khoa học Xã hội Trung Quốc, nói.

"Những kẻ khủng bố tấn công dân thường chính là kẻ thù chung của mọi quốc gia văn minh", theo Xu. "Chỉ khi các quốc gia trên thế giới đoàn kết trong cuộc chiến này, những kẻ khủng bố mới không còn nơi nào để ẩn náu".

Như Tâm (Theo Politico, Global Times)

Có thể bạn quan tâm
Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ bắt đầu thăm chính thức Indonesia

Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ bắt đầu thăm chính thức Indonesia

12:00 04/08/2023

Dự kiến trong chuyến thăm chính thức Indonesia, Chủ tịch Quốc hội Vương Đình Huệ sẽ hội đàm, hội kiến với các nhà lãnh đạo cấp cao của Indonesia, nhằm góp phần tăng cường quan hệ hợp tác song phương.

Nga quay bộ phim đầu tiên về Chiến tranh Việt Nam

Nga quay bộ phim đầu tiên về Chiến tranh Việt Nam

05:00 14/03/2023

Theo phóng viên TTXVN tại Moskva, nội dung phim kể về công việc của chuyên gia quân sự Liên Xô khi đến Việt Nam vào năm 1965. Kịch bản được viết dựa trên ký ức của các sĩ quan tên lửa Liên Xô - những người đã huấn luyện các trắc thủ Việt Nam vận hành hệ thống phòng không S-75 Dvina. Nguyên mẫu của các vai diễn chính là các sĩ quan Boris Mozhaev và Fyodor Ilinykh. Trong quá trình quay, đoàn làm phim đã làm quen với cách thức hoạt động của hệ...

Nigeria: Hai lãnh đạo đối lập kháng cáo kết quả bầu cử tổng thống

Nigeria: Hai lãnh đạo đối lập kháng cáo kết quả bầu cử tổng thống

10:20 20/09/2023

Ông Atiku của Đảng Dân chủ Nhân dân và ông Peter Obi của Đảng Lao động đã đệ đơn kháng cáo lên Tòa án Tối cao, phản đối phán quyết của tòa ủng hộ chiến thắng của Tổng thống Bola Tinubu.

Một số nhà hàng Triều Tiên ở Trung Quốc từ chối phục vụ khách Hàn Quốc

Một số nhà hàng Triều Tiên ở Trung Quốc từ chối phục vụ khách Hàn Quốc

17:00 06/10/2023

Quy định không phục vụ khách Hàn Quốc ở các nhà hàng Triều Tiên thiếu nhất quán, chủ yếu ở thành phố Đan Đông, nơi gần biên giới Triều Tiên.

Tân hoa xã: Con tàu hữu nghị Việt Nam-Trung Quốc sẽ tiếp tục 'cưỡi gió, đạp sóng' tiến về phía trước

Tân hoa xã: Con tàu hữu nghị Việt Nam-Trung Quốc sẽ tiếp tục 'cưỡi gió, đạp sóng' tiến về phía trước

14:11 12/12/2023

Tân hoa xã (Trung Quốc) đánh giá tích cực về chuyến thăm Việt Nam của Tổng Bí thư, Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Phu nhân Bành Lệ Viên cùng đoàn đại biểu cấp cao Trung Quốc.

Nga nói Ukraine đưa quân đến biên giới với Belarus

Nga nói Ukraine đưa quân đến biên giới với Belarus

10:40 19/06/2023

Nga nói Ukraine triển khai lực lượng đáng kể đến biên giới với Belarus, sau khi vũ khí hạt nhân chiến thuật của Moskva được bố trí tại nước đồng minh.

Hezbollah phóng hàng chục rocket vào miền bắc Israel

Hezbollah phóng hàng chục rocket vào miền bắc Israel

09:20 13/04/2024

Hezbollah tuyên bố phóng rocket vào các trận địa pháo Israel, trong khi Tel Aviv thông báo đánh chặn nhiều mục tiêu và không có thương vong.

Tàu công vụ Philippines - Trung Quốc va chạm trên Biển Đông

Tàu công vụ Philippines - Trung Quốc va chạm trên Biển Đông

16:00 05/03/2024

Cảnh sát biển Philippines cho biết tàu của họ bị hư hại khi va chạm với tàu hải cảnh Trung Quốc trong lúc làm nhiệm vụ tiếp tế ở Biển Đông.

Ông Trump kháng cáo phán quyết về quyền miễn tố lên Tòa án Tối cao

Ông Trump kháng cáo phán quyết về quyền miễn tố lên Tòa án Tối cao

07:20 13/02/2024

Ông Trump kháng cáo lên Tòa án Tối cao sau khi tòa phúc thẩm liên bang Washington phán quyết cựu tổng thống không được hưởng quyền miễn truy tố.

Co loi xay ra
Co loi xay ra