Tiết lộ mới về ngôi mộ phụ nữ Nubian 3.500 năm tuổi

08:40 11/02/2024

TPO - Các nhà khoa học cho biết bộ xương rỗ 3.500 năm tuổi của một phụ nữ Nubian cổ đại có thể cho thấy đây là một trong những trường hợp mắc bệnh viêm khớp dạng thấp sớm nhất được biết đến trên thế giới.

Bộ xương của người phụ nữ hơn 3,5000 năm tuổi.( Ảnh: Getty images)

Các nhà khảo cổ đã phát hiện ra bộ xương của người phụ nữ này vào năm 2018 khi tiến hành khai quật tại một nghĩa trang nằm dọc bờ sông Nile gần Aswan, miền nam Ai Cập. Các phân tích cho thấy rằng, người phụ nữ này cao khoảng 1,5 m, khoảng 25 đến 30 tuổi khi chết và sống vào khoảng giữa năm 1750 và 1550 trước Công nguyên. Các nhà nghiên cứu đã công bố nghiên cứu trường hợp của họ trên tạp chí Quốc tế về Cổ sinh học số tháng 3.

Bởi vì bộ xương được bảo quản rất tốt và chứa hầu hết xương, bao gồm cả bàn tay và bàn chân, các nhà nghiên cứu có thể tiến hành phân tích xương kỹ lưỡng.

Tác giả chính của nghiên cứu Madeleine Mant, trợ lý giáo sư tại Khoa Nhân chủng học tại Đại học Toronto ở Canada, cho biết : “Trong nhiều trường hợp khảo cổ, bạn thường không có được bộ xương đầy đủ. Hài cốt được bảo quản tốt của người phụ nữ đã cho chúng tôi cơ hội xem xét chứng rối loạn này đang tấn công tích cực vào các xương nhỏ ở bàn tay và bàn chân và nói về nó một cách an toàn hơn một chút”.

Các phân tích về tứ chi của người phụ nữ cho thấy người phụ nữ này có thể bị viêm khớp dạng thấp (RA), một chứng rối loạn tự miễn dịch trong đó hệ thống miễn dịch tấn công nhầm vào các mô của cơ thể, dẫn đến viêm, đặc biệt là ở các khớp. Ngày nay, các bác sĩ chẩn đoán tình trạng này bằng cách kết hợp hình ảnh xương và xét nghiệm máu để tìm kiếm các protein liên quan đến chứng viêm và tìm các kháng thể được huấn luyện để tấn công các mô của cơ thể.

Đồng tác giả nghiên cứu Mindy Pitre, phó giáo sư và chủ tịch nhân chủng học tại Đại học St. Lawrence ở New York, Mỹ cho biết : “Bản thân các bề mặt khớp không bị tổn thương và trong nhiều loại bệnh viêm khớp khác, bạn sẽ bị phá hủy ở nơi hai xương gặp nhau. Trong trường hợp này, chúng tôi không tìm thấy sự phá hủy nào ở nơi các xương gặp nhau.”

Thay vào đó, các nhà nghiên cứu phát hiện ra "các vết sâu hoặc tổn thương ăn mòn với các lỗ nhẵn" trong xương của người phụ nữ, điều này dẫn đến chẩn đoán viêm khớp dạng thấp, Pitre nói.

Pitre nói thêm: “Tôi đã từng thấy chứng viêm xương khớp – đó là một trong những tình trạng khớp phổ biến nhất mà chúng tôi thấy về mặt khảo cổ học. Nó trông giống như xương đối xương, giống như ngà voi. Ở bệnh thấp khớp, bạn không hiểu được điều đó. Ngay khi tôi nhận ra, tôi nhận thấy rằng các tổn thương trông không bình thường."

Theo một nghiên cứu năm 2023 trên tạp chí The Lancet Rheumatology, ngày nay, chưa đến 1% dân số trưởng thành trên toàn cầu được chẩn đoán mắc chứng thấp khớp . Ngược lại, người ta ước tính gần 8% dân số toàn cầu mắc bệnh viêm xương khớp.

Pitre nói: “Sẽ không có gì đáng ngạc nhiên khi nói về mặt khảo cổ học, điều này khá hiếm ở Ai Cập cổ đại. Đặc biệt là vì trước đây con người không sống đủ lâu để biểu hiện những loại tổn thương này."

Các tác giả viết trong nghiên cứu mới rằng các trường hợp viêm khớp dạng thấp được mô tả lâm sàng sớm nhất thậm chí không xảy ra cho đến hàng nghìn năm sau ở châu Âu thế kỷ 17 và không hề đề cập đến căn bệnh cụ thể này trong các văn bản Ai Cập cổ đại. Các trường hợp RA khác trong hồ sơ khảo cổ bao gồm xương 5.500 năm tuổi từ Ai Cập cổ đại và hài cốt người 5.000 năm tuổi từ Alabama.

Các nhà nghiên cứu nói rằng thật khó để biết RA có tác động gì đến cuộc sống hàng ngày, nhưng người phụ nữ này thể sẽ bị giảm chất lượng cuộc sống, đặc biệt là khi tình trạng bệnh tiến triển", họ viết trong nghiên cứu. Người ta tìm thấy thi thể được chôn cùng với các đồ dùng trong mộ, bao gồm một bộ quần áo bằng da có đính hạt làm từ vỏ trứng đà điểu và đá, một chiếc vòng tay xà cừ và các mảnh gốm Nubian và Ai Cập.

Có thể bạn quan tâm
Tai nạn cao tốc Cam Lộ - La Sơn: Khung vỏ ô tô bền chắc cũng khó cứu mạng người

Tai nạn cao tốc Cam Lộ - La Sơn: Khung vỏ ô tô bền chắc cũng khó cứu mạng người

14:40 21/02/2024

Vụ tai nạn giao thông sáng ngày 18/2 trên tuyến cao tốc Cam Lộ - La Sơn giữa ô tô con và 2 xe đầu kéo trọng tải lớn khiến 3 người chết, 2 người bị thương, đã để lại nhiều bài học cho các tài xế. Trước hình ảnh đau thương và gây ám ảnh về chiếc xe con bị vò nát, bẹp rúm ró, nhiều người đã đặt ra câu hỏi, liệu các tính năng, công nghệ an toàn của những chiếc ô tô hiện đại, đắt tiền có giúp người ngồi bên trong giữ được mạng sống khi va chạm tương...

Lừa đảo bằng AI ở Trung Quốc

Lừa đảo bằng AI ở Trung Quốc

07:00 28/05/2023

TP - Mới đây, vụ lừa đảo “giả vờ làm người quen” xảy ra tại Khu Phát triển kinh tế An Khánh (tỉnh An Huy) gây rúng động cộng đồng mạng Trung Quốc, số tiền nạn nhân bị lừa lên tới 1,32 triệu NDT (4,62 tỷ VND).

Những người phụ nữ cai trị thế giới

Những người phụ nữ cai trị thế giới

18:30 01/01/2024

Rất ít phụ nữ từng lên nắm quyền trong các vương quốc và đế chế của thế giới cổ đại. Nhưng những người phụ nữ này đã lần đầu tiên tiếp cận quyền lực của mình thông qua cha, chồng, anh em và con trai, sau đó lên nắm quyền. Đôi khi trong nhiều thập kỷ, bằng sự kết hợp giữa tham vọng, trí thông minh, hiểu biết chính trị, chiến lược và trong một số trường hợp, phụ nữ nỗ lực giành quyền lực một cách tàn nhẫn. “Trong nhiều trường hợp, chính những cuộc...

Ấn Độ ghi thêm dấu mốc mới khi tàu thăm dò Mặt trời đến đích theo kế hoạch

Ấn Độ ghi thêm dấu mốc mới khi tàu thăm dò Mặt trời đến đích theo kế hoạch

20:00 07/01/2024

Đây là sứ mệnh thăm dò Mặt trời đầu tiên của Tổ chức Nghiên cứu vũ trụ Ấn Độ (ISRO). Trong bài đăng trên nền tảng truyền thông xã hội X, Thủ tướng Ấn Độ nhấn mạnh, Ấn Độ tiếp tục ghi thêm một dấu mốc. Đây là minh chứng cho sự cống hiến không ngừng nghỉ của các nhà khoa học nước này trong việc thực hiện một trong những sứ mệnh không gian phức tạp và rắc rối nhất. Tàu Aditya 1 được phóng từ Trung tâm vũ trụ Satish Dhawan hôm 2/9 và đi vào quỹ đạo...

Kinh ngạc mộ cổ 200 năm: Thi thể mỹ nhân nguyên vẹn, tỏa mùi thơm như Hàm Hương

Kinh ngạc mộ cổ 200 năm: Thi thể mỹ nhân nguyên vẹn, tỏa mùi thơm như Hàm Hương

07:00 21/04/2023

Ngày 23/3/2001, nhóm công nhân đang thi công tại huyện Năng Sơn, Túc Châu, An Huy, Trung Quốc thì tình cờ đụng phải ngôi mộ cổ. Bên trong là một chiếc quan tài. Ngay lập tức, trưởng nhóm công nhân đã liên hệ với chính quyền địa phương. Sau đó, cảnh sát cùng nhóm các nhà khảo cổ cùng tới hiện trường. Theo quan sát của các chuyên gia, quan tài này được làm từ gỗ trinh nam, loại cây vô cùng quý hiếm ở Trung Quốc. Kỳ lạ hơn, sau khi mở nắp quan tài,...

Nước Anh dự định cấm học sinh dùng điện thoại di động

Nước Anh dự định cấm học sinh dùng điện thoại di động

09:00 20/02/2024

Bộ Giáo dục Anh ra hướng dẫn cách cấm điện thoại trong trường học vì lo tác động tiêu cực của thiết bị này đến học sinh.

Phát hiện cá heo 25 triệu năm tuổi với hàm răng kỳ lạ

Phát hiện cá heo 25 triệu năm tuổi với hàm răng kỳ lạ

09:00 29/06/2023

Một con cá heo săn mồi kỳ lạ sống cách đây 25 triệu năm, có hàm răng dài, sắc nhọn nhô thẳng ra khỏi mõm đã được phát hiện trong một bộ sưu tập của bảo tàng ở New Zealand.

Làm sao để biết xe bị phạt nguội?

Làm sao để biết xe bị phạt nguội?

07:00 05/01/2024

Phạt nguội là gì? Phạt nguội là hình thức xử phạt người tham gia giao thông có hành vi vi phạm được phát hiện thông qua phương tiện, thiết bị kỹ thuật nghiệp vụ của lực lượng chức năng hoặc được ghi thu bằng thiết bị kỹ thuật của tổ chức, cá nhân hoặc những thông tin, hình ảnh đăng tải trên các phương tiện thông tin đại chúng, mạng xã hội mà lực lượng chức năng không dừng xe xử lý ngay được. Ở Việt Nam, việc phạt nguội đã được triển khai từ năm...

Bà mẹ bày cách đơn giản giữ con khi xuống xe gây sốt mạng xã hội

Bà mẹ bày cách đơn giản giữ con khi xuống xe gây sốt mạng xã hội

18:00 28/03/2023

Cách để quản những đứa trẻ hiếu động trong bãi gửi xe tiềm tàng nhiều hiểm nguy lại nằm trong tầm tay.

Co loi xay ra
Co loi xay ra