Tạo môi trường tiếng Anh ngay trong trường học

Giờ lên lớp môn Tiếng Anh của cô trò Trường THPT Việt Đức (phường Cửa Nam, TP Hà Nội). Ảnh: Hải Nguyễn

Địa phương gấp rút triển khai

Em Lê Đình Quốc Trung, học sinh lớp 2, Trường Tiểu học Thọ Long (xã Thọ Long, tỉnh Thanh Hóa), có thể tự tin nói những câu giao tiếp cơ bản bằng tiếng Anh sau 2 năm được tiếp cận với ngoại ngữ này.

Hiện Quốc Trung được học 3 tiết tiếng Anh/tuần. Ngoài giờ học trên lớp, em được cô giáo khuyến khích luyện nói tiếng Anh tại nhà, sau đó quay video để cô giáo chỉnh sửa cách phát âm, ngữ điệu.

“Con tự tin hơn rất nhiều khi nói tiếng Anh, học tiếng Anh” - chị Cẩm Vân, mẹ của Quốc Trung, chia sẻ.

Tại tỉnh Thanh Hóa, Đề án “Đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học giai đoạn 2025 - 2035, tầm nhìn đến năm 2045” đã được UBND thành phố phê duyệt.

Trong giai đoạn 2025 - 2030, Thanh Hóa đặt mục tiêu 100% cơ sở giáo dục phổ thông trên địa bàn dạy tiếng Anh bắt buộc từ lớp 1; ít nhất 20% cơ sở đạt Mức độ 1,5% đạt Mức độ 2 và 2% đạt Mức độ 3.

Không riêng Thanh Hóa, đưa tiếng Anh trở thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học là chủ trương lớn đang được các địa phương triển khai.

Tại Hà Nội, trong tháng 7.2026, thành phố đã xây dựng, hoàn thiện các mô hình triển khai; đồng thời lựa chọn một số cơ sở giáo dục đại diện cho từng cấp học, trình độ đào tạo và từng mô hình để thực hành, kiểm chứng, hoàn thiện tiêu chí đánh giá và tài liệu hướng dẫn.

Danh sách dự kiến gồm 20 cơ sở giáo dục, được chia theo ba mô hình triển khai tương ứng với ba mức độ: Mức độ 1 (cơ bản, khởi động), Mức độ 2 (nâng cao) và Mức độ 3 (mũi nhọn, dẫn dắt).

Tại Nghệ An, đề án đưa tiếng Anh thành ngôn ngữ thứ hai trong trường học trên địa bàn tỉnh giai đoạn 2026 - 2035, tầm nhìn đến năm 2045 đã được phê duyệt. Tổng nhu cầu kinh phí thực hiện đề án trong giai đoạn 2026 - 2035 dự kiến là 269,61 tỉ đồng. Trong đó, ngân sách Trung ương dự kiến 51,36 tỉ đồng; ngân sách địa phương 188,25 tỉ đồng và 30 tỉ đồng từ các nguồn kinh phí hợp pháp khác. Giai đoạn 2026 - 2030, tỉnh đặt mục tiêu 100% cơ sở giáo dục phổ thông trên toàn tỉnh dạy tiếng Anh bắt buộc từ lớp 1; 20% cơ sở đạt Mức độ 1, 5% đạt Mức độ 2 và 2% đạt Mức độ 3.

Đầu tư đội ngũ, tạo môi trường sử dụng tiếng Anh

Để hiện thực hóa mục tiêu này, Trường THCS Phan Bội Châu (phường Long Biên, Hà Nội) đầu tư từ chương trình giảng dạy đến chất lượng đội ngũ giáo viên.

Bà Chử Thị Thu Hường - Hiệu trưởng nhà trường - cho biết, giáo viên tiếng Anh tuyển mới cần có chứng chỉ IELTS từ 7.5 trở lên. Đến nay, có 6 giáo viên đáp ứng yêu cầu và được nhà trường tuyển chọn.

Trong đó, 4 giáo viên sở hữu chứng chỉ IELTS từ 8.0 trở lên và từng có kinh nghiệm học tập, giảng dạy ở nước ngoài. Một giáo viên đang theo học bậc thạc sĩ tại Trường Đại học Sư phạm Hà Nội; một giáo viên có bằng thạc sĩ tại Anh và hai giáo viên có bằng thạc sĩ tại Úc.

Song song với đó, giáo viên các bộ môn khác cũng được khuyến khích sử dụng một phần tiếng Anh trong quá trình giảng dạy, phù hợp với đặc thù môn học.

Bên cạnh 3 tiết học chính khóa hằng tuần được tổ chức theo đúng tiêu chuẩn của Bộ GDĐT, học sinh được tăng cường chương trình học tiếng Anh với giáo viên người nước ngoài.

Nhà trường cũng tổ chức “Ngày hội ngôn ngữ” vào thứ 5 hằng tuần, tạo môi trường giao tiếp tiếng Anh cho giáo viên và học sinh, khuyến khích học sinh tự tin sử dụng ngoại ngữ.

Theo bà Trần Thị Thúy - Hiệu trưởng Trường Tiểu học và THCS Victoria Thăng Long 3 (phường Phúc Lợi, TP Hà Nội), chìa khóa để trẻ sử dụng tiếng Anh thành thạo là duy trì môi trường tiếp xúc dài hạn, liên tục.

Khi có đủ thời gian, học sinh sẽ từng bước thẩm thấu và hình thành phản xạ ngôn ngữ một cách tự nhiên, tương tự quá trình học tiếng mẹ đẻ.

Do đó, các nhà trường có thể linh hoạt tạo sân chơi thực tế để học sinh trải nghiệm, va chạm với môi trường ngôn ngữ. Nếu chỉ học đóng khung trong những bài học sách vở, cơ hội thực hành sẽ bị hạn chế. Bà Thúy cho rằng, cần thay đổi và tạo cơ hội để học sinh ứng dụng những kiến thức, kỹ năng của mình vào thực tế và làm chủ tiếng Anh.