Nơi bảo tồn 40 giống lúa mùa quý hiếm, có giống gần như thất truyền

00:00 11/02/2024

Kiên Giang – Ông Lê Quốc Việt (Tư Việt, 59 tuổi, Thị trấn Minh Lương, huyện Châu Thành, tỉnh Kiên Giang) đã bảo tồn 40 giống lúa mùa quý hiếm, có giống gần như thất truyền như: Thần Nông 5 (IR5), Thần Nông 8 (IR8), Tào Hương, Châu Hồng Vỏ, Sa Quay, Một Bụi, Móng Chim Rơi và Nàng Thơm cồn Vĩnh Quới (nguồn gốc Nàng Thơm chợ Đào)…

Ông Tư Việt cho biết, với 2,5ha đất, ông trồng tất cả các loại lúa mùa bản địa của miền Tây gần như đã thất truyền. Mục đích là tạo ra nông sản sạch và lưu giữ lúa mùa cho thế hệ hôm nay biết về ngày xưa.

Ông Lê Quốc Việt bảo tồn 40 giống lúa mùa quý hiếm, có giống gần như thất truyền. Ảnh: Tạ Quang

Theo ông Tư Việt, những năm 1990, cây lúa mùa ở quê ông gần như vắng bóng. Mong muốn giữ lại cây lúa từng nuôi sống ông cha và một phần đời mình, ông luôn ấp ủ một ngày sẽ bảo tồn nguồn giống và văn hóa lúa mùa.

Năm 2011, ông Tư Việt bắt đầu hiện thực hóa ước mơ của mình. Ban đầu, ông lặn lội đi sưu tầm nông cụ xưa liên quan đến canh tác lúa mùa. Tiếp đó, ông tìm đến Trường Đại học Cần Thơ, tìm lại thầy cô, bạn bè và đến các viện nghiên cứu trong nước tìm những giống lúa mùa như chim rơi, ba bụi, một bụi, nếp than, nếp huyết lươn… rồi đem về trồng.

Nhiều sản phẩm lúa mùa của ông đạt chứng nhận OCOP 3 sao cấp tỉnh. Ảnh: Tạ Quang

Sau nhiều năm vất vả, đến nay, ông tìm được 40 giống lúa mùa quý hiếm, có giống gần như thất truyền như Thần Nông 5 (IR5), Thần Nông 8 (IR8), Tào Hương, Châu Hồng Vỏ, Sa Quay, Một Bụi, Móng Chim Rơi và Nàng Thơm cồn Vĩnh Quới... (nguồn gốc Nàng Thơm chợ Đào)…

“Nhiều năm qua, tôi đã trồng được 40 giống lúa mùa. Giống nào thấy phát triển được, tôi sẽ nhân nó lên, giống không đạt, tôi gửi lại nguồn gen cho trường đại học trữ đông lưu giữ để không bị mất giống”, ông Tư Việt chia sẻ.

Hiện ông đã phục tráng được một số giống lúa mùa cho chất lượng gạo rất tốt để xuất bán ra thị trường như: Chim Rơi, Ba Bụi, Trắng Tép, Tàu Hương, Châu Hồng Vỏ… Trong đó, sản phẩm lúa mùa Móng Chim Rơi, Móng Chim Vàng đạt chứng nhận OCOP 3 sao cấp tỉnh. Bên cạnh đó, ông còn đang nghiên cứu cấy hai giống lúa dẻo và mềm cơm là Tào Hương và Nàng Thơm cồn Vĩnh Quới.

Những nông cụ xưa liên quan đến canh tác lúa mùa được ông sưu tầm. Ảnh: Tạ Quang

“Điển hình như giống lúa Ba Bụi được tôi phục tráng thành công và bán ra thị trường. Đây là giống lúa mùa truyền thống được ông bà mình xếp vào hàng ngon cơm trong những năm thập niên 1970 - 1980 nhưng đã thất truyền hơn 30 năm. Tôi đã phục hồi lại được từ năm 2017 và liên kết với tổ hợp tác lúa mùa Vĩnh Quới trồng theo mô hình lúa mùa - tôm càng xanh - dừa.

Mỗi năm chỉ trồng 1 vụ đồng thời với vụ tôm càng xanh. Sau khi thu hoạch lúa vào đầu tháng 11, tháng 12 âm lịch và tôm càng xanh, người dân tiếp tục nuôi thêm vụ tôm sú nước mặn nên không sử dụng bất kì loại phân thuốc nào. Giống ngon ở môi trường đặc biệt với cách trồng truyền thống, chắc chắn sẽ tạo ra sản phẩm hảo hạng”, ông Tư Việt phấn khởi nói.

Không chỉ bảo tồn giống lúa, ông Tư Việt còn nỗ lực phục dựng, tái hiện lại nền văn hóa gắn với cây lúa mùa, từ chuyện gieo mạ, nhổ mạ, cấy mạ bằng nọc, gặt lúa rồi đập lúa trên đồng, ví bồ chứa lúa...

Các nông cụ được ông sắp xếp gọn gàng để cho mọi người chiêm ngưỡng. Ảnh: Tạ Quang

Giờ đây, nhà ông Tư Việt là điểm đến của nhiều du khách, học sinh, sinh viên và nhà nghiên cứu.

Đối với học sinh, sinh viên thì đến để nghe ông kể chuyện lúa mùa, để nhìn đồng lúa mùa khác với lúa 3 vụ, lúa cao sản bây giờ ra sao. Nhiều du khách thì chọn thuê phòng nghỉ nơi này với “giá nông dân” để ngủ lại qua đêm, trải nghiệm cuộc sống dân dã nơi đây.

Bên cạnh đó, hằng năm, nhiều giáo sư, tiến sĩ, sinh viên tìm đến cánh đồng của ông để thực nghiệm, nghiên cứu về lúa mùa. Hơn 3.000m2 đất cũng đang được bao lưới, trồng trẻ hóa lại 800 giống lúa mùa tồn trữ trong ngân hàng giống Svalbard.

Đặc biệt, tháng 6.2023, ông Tư Việt thành lập HTX trồng lúa mùa với gần 30 thành viên tại một vùng đất cồn gần cửa sông Cái Lớn, Cái Bé. Sau vụ lúa mùa thì nuôi tôm càng xanh, độ mặn cao chuyển sang nuôi tôm sú. Đến nay, HTX đã trồng được 22/40 ha. Nhiều nông dân cố cựu phấn khởi bảo nhau rằng, nhờ ông Tư Việt mà văn hóa lúa mùa tưởng bị lãng quên đã dần hồi sinh, trỗi dậy.

Có thể bạn quan tâm
Bà Nguyễn Thị Lệ Tuyết tái đắc cử Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Bắc Ninh

Bà Nguyễn Thị Lệ Tuyết tái đắc cử Chủ tịch Hội Nông dân tỉnh Bắc Ninh

08:00 24/09/2023

Ngày 23/9, Đại hội đại biểu Hội Nông dân tỉnh Bắc Ninh lần thứ X, nhiệm kỳ 2023 - 2028 chính thức khai mạc tại Trung tâm Văn hóa Kinh Bắc, TP. Bắc Ninh, với tinh thần: 'Đoàn kết - Dân chủ - Sáng tạo - Hợp tác - Phát triển'. Đại hội có sự tham dự của 229 đại biểu chính thức, đại diện cho hơn 174.000 hội viên nông dân trên địa bàn tỉnh.

Pháp lý loạt dự án “vào vòng” thanh tra của Tập đoàn Đất Quảng

Pháp lý loạt dự án “vào vòng” thanh tra của Tập đoàn Đất Quảng

13:30 16/03/2023

Về thông tin này, ngày 15/3, Chánh Văn phòng UBND tỉnh Quảng Nam Nguyễn Như Công cho biết, địa phương này đã cung cấp hồ sơ, tài liệu tất cả các dự án trên địa bàn tỉnh cho Thanh tra Chính phủ để phục vụ đoàn thanh tra. Trong số này có các dự án do Công ty CP Tập đoàn Đất Cảng làm chủ đầu tư. Tuy nhiên, do có việc bận nên Đoàn thanh tra tạm dừng việc thanh tra, kiểm tra, khi nào tiến hành thanh tra trở lại thì sẽ thông báo sau. Kiến ThứcDự án...

Quảng Nam kiên quyết xử lí các trường hợp trục lợi đền bù dự án Hố Khế

Quảng Nam kiên quyết xử lí các trường hợp trục lợi đền bù dự án Hố Khế

16:00 26/04/2023

Sau khi sự việc hàng chục hộ dân ồ ạt xây dựng công trình trái phép nhằm trục lợi bồi thường ở dự án hồ thủy lợi Hố Khế xảy...

Pakistan cấm xuất khẩu đường do giá cả trong nước tăng mạnh

Pakistan cấm xuất khẩu đường do giá cả trong nước tăng mạnh

08:10 29/08/2023

Pakistan đã thông qua lệnh cấm xuất khẩu đường nhằm mang lại sự ổn định về giá trên thị trường địa phương do giá đường tại Pakistan tăng mạnh.

Phát hiện 7 tấn ngà voi nhập lậu từ châu Phi

Phát hiện 7 tấn ngà voi nhập lậu từ châu Phi

17:00 20/03/2023

Vụ buôn lậu, vận chuyển trái phép ngà voi lớn nhất từ trước đến nay tại cảng Hải Phòng với khoảng 7 tấn vừa được Cục Hải quan Hải Phòng chủ trì phát hiện, bắt giữ sáng 20-3.

Mẫu biệt thự vườn trị giá 1 tỷ ở nông thôn được nhiều người yêu thích

Mẫu biệt thự vườn trị giá 1 tỷ ở nông thôn được nhiều người yêu thích

06:40 12/02/2024

Biệt thự nhà vườn còn được gọi là “Nhà vườn”. Biệt thự nhà vườn được người dân gọi để phân biệt giữa các loại hình biệt thự ở thành phố. Biệt thự nhà vườn là loại hình nhà ở được xây nên giữa mảnh đất lớn và rộng thường có diện tích lớn và bao quanh đó là vườn cây, tiểu cảnh hay đài phun nước, bể cá… Không nói quá nếu như biệt thự vườn là sự hòa quyện vẻ đẹp giữa bàn tay con người và cảnh sắc thiên nhiên đem đến cho con người những phút giây thư...

Làm rõ việc khách tố quán 'bán toàn ốc thối' ở Quy Nhơn

Làm rõ việc khách tố quán 'bán toàn ốc thối' ở Quy Nhơn

18:30 10/05/2023

Trước thông tin lan truyền trên mạng xã hội facebook, một du khách kêu gọi “né” quán ốc ở TP Quy Nhơn vì cho rằng quán bán ốc thối, ít nhưng lại giá cao, ngành chức năng đã vào cuộc kiểm tra.

RCEP chính thức có hiệu lực đầy đủ, toàn diện - tất cả 15 nước thành viên 'mở toang cửa' và tăng cường hợp tác

RCEP chính thức có hiệu lực đầy đủ, toàn diện - tất cả 15 nước thành viên 'mở toang cửa' và tăng cường hợp tác

01:30 18/06/2023

Hiệp định Đối tác Kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) chính thức có hiệu lực toàn diện từ ngày 2/6/2023. Sự kiện này đánh dấu việc Hiệp định này đã có hiệu lực đầy đủ đối với 15 nước ký kết.

Trà Vinh tăng cường chống khai thác IUU

Trà Vinh tăng cường chống khai thác IUU

17:50 22/11/2023

UBND tỉnh Trà Vinh vừa ban hành Chỉ thị về việc tăng cường ngăn chặn tình trạng tàu cá và ngư dân vi phạm các quy định của pháp luật...

Co loi xay ra
Co loi xay ra