Lễ ăn mừng ly hôn gây tranh cãi ở Hàn Quốc

Một phụ nữ Hàn Quốc tổ chức tiệc mừng ly hôn như đám cưới, phản ánh quan niệm cởi mở về hôn nhân nhưng cũng vấp phải nhiều ý kiến trái chiều.

Một ngày đầu tháng 10 se lạnh, Cho Seung-yeon, 37 tuổi, diện váy bạc lấp lánh, cầm bó hoa bước vào nhà hàng phong cách truyền thống Hàn Quốc ở làng cổ Bukchon Hanok, Seoul. Khoảng 30 khách vỗ tay chào đón cô, rồi cùng chụp ảnh, nâng ly chúc mừng trong buổi lễ nhiều nghi thức như đám cưới.

Thế nhưng Cho đang ăn mừng dấu mốc kết thúc hôn nhân, thay vì khởi đầu. Ly hôn từ vài năm trước, bà mẹ có hai con sinh đôi 6 tuổi tổ chức "lễ ly hôn" để đánh dấu bước ngoặt cuộc đời và cảm ơn những người đã đồng hành cùng cô qua giai đoạn khó khăn.

Các nghi thức cưới hỏi quen thuộc được biến tấu cho phù hợp với dịp đặc biệt này. Thay vì bàn quà cưới, khách mời nhận phong bì đựng thư cảm ơn và vé số. Nghi thức thắp nến được thay bằng việc dập tắt nến, còn Cho đọc lời tuyên bố dành cho chính mình thay vì trao lời thề nguyện với bạn đời.

"Tôi nghĩ ly hôn không đồng nghĩa với một cuộc hôn nhân thất bại. Mỗi người có lý do riêng để chia tay và những thay đổi sau đó cũng khác nhau. Với tôi, ly hôn còn là hành trình học cách xây dựng mối quan hệ tốt đẹp hơn với chính mình. Buổi lễ giúp tôi nhận ra mình có thể vượt qua giai đoạn khó khăn và làm lại cuộc đời", cô nói với Korea Herald.

Cho bên bạn bè, người thân ở tiệc mừng ly hôn. Ảnh: Korea Herald

Tốt nghiệp ngành y tế công cộng tại Đại học Johns Hopkins, từng nghiên cứu ung thư và tham gia giáo dục bệnh nhân, Cho hiện điều hành Blwk - thương hiệu giáo dục nuôi dạy con do cô sáng lập năm 2024.

Là mẹ đơn thân, trụ cột kinh tế gia đình và doanh nhân, cô tự hứa với bản thân 5 điều trong bản tuyên bố ly hôn: không thu nhỏ bản thân để được yêu thương, tin vào tiếng nói nội tâm, tiếp tục tin vào tình yêu, không trì hoãn hạnh phúc và luôn biết đứng lên bảo vệ chính mình.

"Điều khiến tôi xúc động nhất sau buổi lễ là nhận ra mình được yêu thương và ủng hộ nhiều đến nhường nào. Hành trình chữa lành vẫn tiếp diễn, nhưng trải nghiệm này tiếp thêm sức mạnh để tôi bước tiếp", cô nói.

Công khai ly hôn

Từng là chuyện riêng chỉ chia sẻ với gia đình và bạn bè thân thiết, ly hôn ngày càng được công khai ở Hàn Quốc. Bên cạnh những buổi lễ mang tính cá nhân như của Cho, một số trung tâm tư vấn tại nước này còn tổ chức lễ ly hôn có chuyên gia hướng dẫn, giúp người tham gia đối diện và vượt qua cảm xúc khi hôn nhân kết thúc.

Lee Ho-seon, chuyên gia tư vấn với 28 năm kinh nghiệm, hiện là giáo sư ngành tư vấn và phúc lợi Cơ đốc giáo tại Đại học trực tuyến Soongsil, cho biết đã xây dựng nghi thức ly hôn tại trung tâm tư vấn nhằm giúp các cặp chia tay trong tâm thế tích cực hơn.

Theo Lee, buổi lễ gồm đọc tuyên bố ly hôn và trao nhẫn, tượng trưng cho việc khép lại cuộc hôn nhân. Nghi thức này giúp hai bên buông bỏ những cảm xúc tiêu cực dành cho nhau và hướng tới cuộc sống mới.

Một số người chọn công khai chuyện ly hôn trên mạng xã hội bằng cách đăng ảnh những chiếc bánh đặt riêng, in lời chúc mừng cuộc sống độc thân mới.

"Ban đầu, tôi khá bất ngờ vì trước đây chỉ làm bánh cho dịp sinh nhật hay kỷ niệm ngày cưới. Nhưng khoảng hai năm nay, tôi thường xuyên nhận đơn đặt bánh mừng ly hôn, với những lời nhắn hài hước như ''Đã giải quyết xong vấn đề', 'Cuối cùng cũng xong' hay 'Tôi tự do rồi'", Lee Ha-eun, chủ một tiệm bánh viết chữ theo yêu cầu ở Incheon, cho biết. "Khách hàng đón nhận chuyện này rất thoải mái nên dần dần tôi cũng quen. Giờ đây, tôi xem đây là một xu hướng mới thú vị".

Những video ghi lại hành trình ly hôn cũng dần trở thành nội dung quen thuộc trên mạng xã hội. Nhiều người công khai quá trình chấm dứt hôn nhân, từ chia sẻ giấy ly hôn có chữ ký của người cũ đến quay lại cảnh đến tòa án gia đình và các thủ tục pháp lý liên quan.

Đằng sau xu hướng cởi mở hơn về ly hôn là sự thay đổi trong quan niệm của người Hàn Quốc về việc kết thúc hôn nhân.

Khảo sát hồi tháng 4 của Hankook Research với 1.000 người trưởng thành trên cả nước cho thấy 85% cho rằng ly hôn là lựa chọn có thể chấp nhận, trong khi chỉ 7% phản đối việc này. Tỷ lệ này duy trì ở mức cao trong những năm gần đây, dao động 85-87% trong các cuộc khảo sát thường niên từ năm 2022.

"Khi ngày càng coi trọng hạnh phúc cá nhân và quyền tự quyết hơn những chuẩn mực truyền thống, người ta không còn nhất thiết xem ly hôn là thất bại. Công khai ăn mừng dịp này có thể là cách họ khẳng định lựa chọn của mình và đón nhận một chương mới trong cuộc đời", Choi Yeon-sil, giáo sư ngành phúc lợi gia đình tại Đại học Sangmyung, nhận định.

Xu hướng gây tranh cãi

Dù ly hôn không còn là định kiến khắt khe tại Hàn Quốc, việc công khai ăn mừng sự kiện này vẫn gây nhiều ý kiến trái chiều.

Video về buổi lễ của Cho vấp phải chỉ trích trên mạng xã hội. Một số người cho rằng ly hôn không phải chuyện đáng ăn mừng, trong khi những người khác cáo buộc cô thiếu tôn trọng chồng cũ.

"Điều khiến tôi nhớ nhất là những bình luận phán xét chỉ vì tôi đã ly hôn, dù họ chẳng biết gì về cuộc đời tôi hay ý nghĩa của buổi lễ", cô nói. "Thay vì tìm hiểu điều tôi muốn ăn mừng, một số người dường như quan tâm nhiều hơn đến việc một người đã ly hôn thì nên cư xử thế nào".

Phản ứng trái chiều cho thấy mâu thuẫn giữa quan niệm ngày càng cởi mở về ly hôn và những định kiến xã hội vẫn tồn tại.

Cũng theo khảo sát của Hankook Research, 54% người tham gia cho rằng xã hội Hàn Quốc vẫn nhìn nhận người ly hôn như những người có vấn đề.

"Ngay cả những người chấp nhận ly hôn cũng có thể thấy khó chịu khi người khác công khai ăn mừng sự kiện này, bởi họ không chắc xã hội đã sẵn sàng đón nhận điều đó hay chưa", giáo sư Choi nói. "Sự không thoải mái này đôi khi dẫn đến những lời chỉ trích hoặc phản ứng tiêu cực".

Với Cho, công khai chuyện ly hôn là một phần trong nỗ lực thúc đẩy sự thấu hiểu và tôn trọng những lựa chọn sống khác nhau.

"Tôi tin một xã hội lành mạnh là nơi mọi người có thể công khai thể hiện lối sống khác biệt và được chấp nhận. Tôi hy vọng những người từng ly hôn có thể chia sẻ câu chuyện của mình mà không phải che giấu, đồng thời tiếp tục cuộc sống theo cách riêng", cô nói.

Hướng Dương (Theo Korea Herald)