Hiểu hơn về Hà Nội thời Pháp thuộc

12:10 01/10/2024

Cuốn sách Hà Nội thời cận đại - từ nhượng địa đến thành phố (1873-1945) của tác giả Đào Thị Diến cho người đọc hình dung rõ hơn về một số lát cắt của lịch sử Hà Nội thời Pháp thuộc.

Cuốn sách Hà Nội thời cận đại - từ nhượng địa đến thành phố (1873-1945) - Ảnh: T.ĐIỂU

Đây là cuốn sách tác giả gửi gắm "tình yêu sâu đậm với Hà Nội" của mình tới những độc giả có cùng tình yêu Hà Nội như bà. Tác giả vừa có buổi ra mắt sách tại Hà Nội nhân dịp kỷ niệm 70 năm ngày tiếp quản thủ đô.

Với hơn 30 năm công tác tại Trung tâm Lưu trữ quốc gia I, tác giả Đào Thị Diến có cơ hội tiếp cận những tài liệu quý giá từ các phông lưu trữ tiếng Việt lẫn tiếng Pháp.

Nhờ đó cách tiếp cận lịch sử Hà Nội ở Hà Nội thời cận đại - từ nhượng địa đến thành phố (1873-1945) cũng như các cuốn sách khác của tác giả khá độc đáo, riêng biệt: lịch sử được soi chiếu qua lăng kính tài liệu lưu trữ - những tài liệu gốc.

Cuốn sách mang đến cái nhìn tương đối toàn diện về sự "thay da đổi thịt" của Hà Nội trong quá trình trở thành một thành phố hiện đại kiểu phương Tây, trở thành thủ phủ của liên bang Đông Dương thuộc Pháp vào cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20.

Sách tập hợp 40 bài viết về Hà Nội của tác giả đã đăng trên các báo, tạp chí và trên trang web của Trung tâm Lưu trữ quốc gia I.

Hà Nội thời cận đại - từ nhượng địa đến thành phố (1873-1945) cho thấy những lát cắt về sự đổi thay của Hà Nội trong giai đoạn bắt đầu từ hai cuộc tấn công thành Hà Nội của quân đội viễn chinh Pháp các năm 1873, 1882 và kết thúc là sự kiện xây dựng công trình khu học xá Đông Dương ở Hà Nội năm 1945 của chính quyền thực dân Pháp.

Sách chia hai phần, phần I gồm năm bài viết về thời kỳ bi tráng trong lịch sử cận đại Việt Nam (1873-1897) qua các sự kiện thành Hà Nội bị quân đội thực dân Pháp tấn công, chiếm đóng và phá hủy.

Phần II gồm 35 bài viết về quá trình biến đổi Hà Nội từ khu nhượng địa thành một "thành phố Pháp", một "Paris thu nhỏ" của chính quyền thực dân.

TIN LIÊN QUAN
  • Hà Nội đã chuẩn bị cho ngày tiếp quản thủ đô từ năm 1951

  • Xem Hà Nội xưa ‘những cửa đầu ô’ qua hình ảnh 3D hấp dẫn

  • Những ngày Hà Nội tại TP.HCM thu hút hơn 50.000 lượt khách tham quan, trải nghiệm

Đặc biệt, trong phần II, bạn đọc có thể tìm thấy những thông tin thú vị như: Ai mới là tác giả thực sự của cầu Long Biên; tàu điện, xe kéo tay ở Hà Nội thời Pháp thuộc; có bao nhiêu con phố ở Hà Nội từng mang tên đại thi hào Nguyễn Du.

Hay thông tin từng có một con phố mang tên Victor Hugo ở Hà Nội; hành trình xây dựng tấm bia tưởng niệm cha Alexandre De Rohdes ở Hà Nội;

Câu chuyện Trường Viễn Đông Bác Cổ với việc bảo vệ các di tích lịch sử ở Hà Nội; những điều ít biết về Văn Miếu - Quốc Tử Giám ở Hà Nội như nơi đây từng được sử dụng làm nơi cách ly người bị dịch hạch; thực hư về quyết định lấp hồ Gươm năm 1925...

Tất nhiên đây không phải là những thông tin hoàn toàn mới và "độc quyền" ở Hà Nội thời cận đại - từ nhượng địa đến thành phố (1873-1945) mà bạn đọc có thể tìm thấy rải rác trước đây ở các nguồn khác nhau.

Ngoài ra cuối sách còn có thêm phần phụ lục Bảng tra tên đường, phố, quảng trường, vườn hoa ở Hà Nội trước và sau năm 1954 và Lược dẫn tên các nhân vật người Pháp được đặt làm tên phố, quảng trường, vườn hoa và một số công trình ở Hà Nội trước năm 1954.

Hai phụ lục rất hữu ích cho tra cứu lẫn những ai muốn tìm hiểu về sự đổi thay khá thú vị về tên đường phố Hà Nội theo những diễn tiến của lịch sử.

Theo GS.NGND Vũ Dương Ninh (Đại học Quốc gia Hà Nội), tác giả Đào Thị Diến từng bảo vệ luận án tiến sĩ tại Pháp, vận dụng phương pháp nghiên cứu khoa học, nghiêm cẩn nên các công trình khảo luận, các bài viết của tác giả về Hà Nội có độ tin cậy cao.

Có thể bạn quan tâm
Sinh viên Đại học Vinh viết tiếp trang vàng truyền thống học sinh, sinh viên Việt Nam

Sinh viên Đại học Vinh viết tiếp trang vàng truyền thống học sinh, sinh viên Việt Nam

14:45 21/01/2026

102 sinh viên xuất sắc đạt danh hiệu “Sinh viên 5 tốt” và giải thưởng Sao Tháng Giêng năm 2025 là những bông hoa đẹp đại diện cho trí tuệ, bản lĩnh và tinh thần dấn thân của tuổi trẻ Trường Đại học Vinh.

Lệ Quyên phát ngôn thô tục, Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM sẽ xem xét xử lý

Lệ Quyên phát ngôn thô tục, Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM sẽ xem xét xử lý

14:45 21/01/2026

Sở Văn hóa và Thể thao TPHCM lên tiếng vụ ca sĩ Lệ Quyên phát ngôn gây tranh cãi trên mạng xã hội.

U tuyến thượng thận tái phát gây tăng huyết áp

U tuyến thượng thận tái phát gây tăng huyết áp

12:00 21/01/2026

Chị Hân, 35 tuổi, huyết áp tăng cao do u tuyến thượng thận tái phát, được bác sĩ phẫu thuật bằng robot.

35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội từ ngày 15.2.2026

35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội từ ngày 15.2.2026

09:00 21/01/2026

Thông tư 34/2025/TT-BYT của Bộ Y tế quy định danh mục 35 bệnh nghề nghiệp được hưởng bảo hiểm xã hội .

Du khách Australia ấn tượng với sự giao thoa giữa nghỉ dưỡng và di sản Việt Nam

Du khách Australia ấn tượng với sự giao thoa giữa nghỉ dưỡng và di sản Việt Nam

09:00 21/01/2026

Bài viết đăng trên The Sydney Morning Herald của nhà văn Jameson dẫn ví dụ thành phố Huế như một điểm đến đạt được sự cân bằng hài hòa giữa phát triển du lịch và bảo tồn di sản.

Bác sĩ đầu độc vợ bằng chì để chiếm hơn 1 triệu USD bảo hiểm

Bác sĩ đầu độc vợ bằng chì để chiếm hơn 1 triệu USD bảo hiểm

21:45 20/01/2026

Brian Mann, bác sĩ chỉnh hình tại Alabama, lén trộn chì vào thực phẩm chức năng ép vợ uống suốt nhiều tháng nhằm đoạt tiền bảo hiểm, vừa bị tuyên án chung thân.

Phê duyệt quy hoạch bảo tồn, phát triển làng nghề dệt lụa truyền thống Vạn Phúc

Phê duyệt quy hoạch bảo tồn, phát triển làng nghề dệt lụa truyền thống Vạn Phúc

14:45 20/01/2026

Quy hoạch chi tiết bảo tồn, phát triển làng nghề truyền thống kết hợp du lịch tại làng dệt lụa Vạn Phúc, tỷ lệ 1/500 vừa được Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân Thành phố Nguyễn Mạnh Quyền ký ban hành.

Nghị quyết số 80-NQ/TW: Một số chỉ tiêu phát triển, tầm nhìn văn hóa đến năm 2030

Nghị quyết số 80-NQ/TW: Một số chỉ tiêu phát triển, tầm nhìn văn hóa đến năm 2030

12:01 19/01/2026

Việt Nam là điểm đến hấp dẫn của các sự kiện văn hóa, nghệ thuật tầm cỡ khu vực và quốc tế; trở thành một trong những trung tâm công nghiệp văn hóa-sáng tạo năng động.

Những tình huống oái oăm phải tiêm ngừa dại

Những tình huống oái oăm phải tiêm ngừa dại

20:04 16/01/2026

Anh Tuấn, phường Tân Định, TP HCM bối rối khi vợ yêu cầu đi tiêm ngừa dại sau khi rửa tay bị thương chảy máu bằng cục xà bông chuột gặm dở.

Co loi xay ra
Co loi xay ra
Du học Nhật Bản, Học bổng Nhật Bản, Việc làm tại Nhật Bản, Dịch vụ ở Nhật Bản, Aishin Hà Nội
Du học Nhật Bản
Thông tin du học
Toyota hiace van, commercial van, campervan, toyota hiace van for sale
Toyota hiace van, commercial van, campervan, toyota hiace van for sale
Toyota hiace van for sale
Commercial van for sale
Campervan for sale
Ống hút giấy, cốc giấy, ly giấy, bát giấy, tô giấy, đĩa giấy
Cốc Giấy Là Gì? Tại sao chúng ta nên sử dụng Cốc Giấy?
Cốc giấy, Ly giấy