Đoàn tàu Philippines bỏ dở kế hoạch đến Scarborough

Nhóm tàu dân sự Philippines bỏ kế hoạch tiếp cận Scarborough sau khi ngư dân trong đoàn rời đi trước sức ép từ tàu hải cảnh Trung Quốc.

"Tổ chức Atin Ito sẽ kết thúc hành trình phân phát hàng tiếp tế ở khu vực. Không còn ngư dân nào của Philippines ở khu vực Scarborough vì họ đã bị các tàu Trung Quốc xua đuổi", người phát ngôn tổ chức phi chính phủ Atin Ito ngày 15/5 thông báo.

Đoàn tàu dân sự gồm 5 "tàu mẹ" và khoảng 100 tàu đánh cá cỡ nhỏ của ngư dân Philippines khởi hành vào sáng 15/5 với kế hoạch ban đầu là thách thức đội hình tàu hải cảnh và dân quân biển của Trung Quốc ở bãi cạn Scarborough, phân phát nhu yếu phẩm và nhiên liệu cho ngư dân tại đây, đồng thời thả dây phao tuyên bố chủ quyền của Manila đối với bãi cạn.

Theo Cảnh sát biển Philippines (PCG), nhóm phương tiện chở hàng tiếp tế của Atin Ito đã đến địa điểm cách bãi cạn Scarborough khoảng 108 km về phía tây nam vào rạng sáng 16/5. Philippines huy động tàu cảnh sát biển BRP Bacagay hộ tống và tàu hải quân BRP Ramon Alcarez theo dõi từ xa.

Tàu hải cảnh Trung Quốc diễn tập tiếp nhiên liệu trên Biển Đông vào ngày 13/5, trong khu vực gần bãi cạn Scarborough. Ảnh: Xinhua

Trung Quốc triển khai tàu hải cảnh 4203 bám đuôi đoàn tàu từ đêm trước. Họ thiết lập đội hình chặn đường gần bãi cạn gồm một tàu hải quân, 8 tàu hải cảnh cùng 34 tàu dân quân biển.

Dù tổ chức Atin Ito từ bỏ ý định tiếp cận Sacrborough, tàu tiền trạm với 10 thành viên vẫn lách qua được đội hình phong tỏa của các tàu Trung Quốc và đến khu vực cách bãi cạn khoảng 46-55 km.

Trên hành trình đến Scarborough, nhóm đã phân phát thành công lương thực và nhiên liệu cho khoảng 144 ngư dân ở 6 tàu lớn và 36 tàu cá cỡ nhỏ. Nhóm cho biết tàu chiến Trung Quốc mang số hiệu 175 đã bám đuôi tàu tiền trạm.

Cuối năm 2023, tổ chức Atin Ito cũng tiến hành một đoàn tiếp tế nhu yếu phẩm cho quân nhân Philippines đóng tại bãi Cỏ Mây trên Biển Đông. Tuy nhiên, họ đã phải cắt ngắn hành trình trước áp lực từ các tàu chấp pháp Trung Quốc.

Ngư dân Philippines nhận nhu yếu phẩm từ đoàn tàu dân sự Atin Ito vào ngày 15/5 trên Biển Đông. Ảnh: AFP

Bãi cạn Scarborough là rạn san hô vòng nằm cách đảo chính Luzon của Philippines khoảng 240 km và cách bờ biển đông nam Trung Quốc gần 900 km.

Philippines và Trung Quốc đều tuyên bố chủ quyền với Scarborough, nhưng Bắc Kinh kiểm soát bãi cạn này từ năm 2012. Philippines tuyên bố sẽ giành lại quyền kiểm soát bãi cạn Scarborough từ tay Trung Quốc và đang xây dựng chiến lược để thực hiện.

Lực lượng chấp pháp hai nước gần đây nhiều lần chạm trán gần bãi cạn. Phía Philippines cáo buộc tàu hải cảnh Trung Quốc quấy rối, phun vòi rồng vào tàu tuần tra của PCG gây thiệt hại. PCG còn tố Trung Quốc đã rải 380 m dây phao chặn lối vào bãi cạn Scarborough.

Hồi tháng 2, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos đã bày tỏ lo ngại Trung Quốc bố trí tàu chiến gần Scarborough cùng với tàu hải cảnh và tàu cá.

Vị trí bãi cạn Scarborough trên Biển Đông. Đồ họa: CSIS

Thanh Danh (Theo Manila Times, Inquirer, Philstar)