Cáo buộc 'nghị sĩ phản quốc' làm rúng động chính trường Canada

Loạt nghị sĩ Canada bị cáo buộc phản quốc và cấu kết với nước ngoài, buộc Thủ tướng Trudeau chấp nhận mở rộng điều tra.

Thủ tướng Canada Justin Trudeau ngày 10/6 thông báo đảng Dân chủ của ông sẽ ủng hộ kiến nghị từ phe đối lập tại Hạ viện, cho phép mở rộng cuộc điều tra một số chính trị gia nước này bị cáo buộc "hợp tác với nước ngoài".

Cuộc điều tra độc lập được thẩm phán Marie-Josee Hogue khởi động vào tháng 9/2023, xem xét cáo buộc nước ngoài can thiệp vào những cuộc bầu cử tại Canada trong hai năm 2019 và 2021, trong đó có những cuộc bầu chọn lãnh đạo đảng chính trị.

Thủ tướng Canada Justin Trudeau tại sự kiện ở British Columbia vào tháng 11/2023. Ảnh: Reuters

Ủy ban Nghị sĩ về An ninh và Tình báo Quốc gia Canada (NSICOP) tuần trước công bố báo cáo cho hay họ phát hiện "thông tin đáng lo ngại về một số nghị sĩ 'cố ý hoặc gần như cố ý' tham gia nỗ lực từ nước ngoài nhằm can thiệp nền chính trị" Canada.

Các nghị sĩ này bị cáo buộc bí mật nhận tiền tài trợ chính trị, chia sẻ thông tin mật cho tình báo nước ngoài, can thiệp ở nghị trường nhằm thúc đẩy lợi ích của nước khác.

Trung Quốc và Ấn Độ là hai trong số những nước bị nhắc tên trong báo cáo của NSICOP. Tuy nhiên, phần lớn nội dung công khai của báo cáo bị kiểm duyệt và không xác định được chính trị gia nào liên quan các cáo buộc. NSICOP cho biết họ không có thẩm quyền công bố danh tính những người này.

Thông tin trên đã khiến chính trường Canada rúng động và phe đối lập đang gây sức ép để chính quyền Thủ tướng Trudeau công bố toàn bộ báo cáo.

Văn phòng Thủ tướng Canada đã nhận bản báo cáo đầy đủ từ NSICOP khoảng ba tháng trước, nhưng chính phủ từ chối tiết lộ danh tính những nghị sĩ bị nghi vấn, số lượng chính trị gia liên quan cáo buộc và không xác nhận trong số này liệu có nghị sĩ nào còn đương chức.

Nếu Hạ viện Canada ủng hộ kiến nghị mở rộng thẩm quyền điều tra, bà Hogue có thể xem xét thêm cáo buộc "phản quốc" với các nghị sĩ liên quan.

"Chúng tôi cần nghiêm túc hết mức đối với cáo buộc can thiệp từ nước ngoài", ông Trudeau nhận định, sau khi tuyên bố ủng hộ trao thêm quyền điều tra cho thẩm phán Hogue.

Theo Bộ trưởng An ninh Dominic LeBlanc, những cáo buộc được nêu trong báo cáo của NSICOP có thể dựa trên thông tin tình báo chưa được kiểm chứng hoặc chưa đủ thuyết phục. Ông ủng hộ Hạ viện trao thêm quyền cho cuộc điều tra độc lập của thẩm phán Hogue để làm rõ mọi cáo buộc.

Andrew Scheer, thành viên cấp cao đảng Bảo thủ và lãnh đạo phe đối lập tại Hạ viện, đã kêu gọi chính phủ mở rộng quy mô điều tra can thiệp nước ngoài vào chính trị Canada. Ông đồng thời yêu cầu chính phủ bàn giao "toàn bộ tài liệu, thông tin và tên tuổi những nghị sĩ đã bán đứng đất nước" cho nhóm điều tra của bà Hogue.

Pierre Paul-Hus, nghị sĩ Bảo thủ soạn thảo kiến nghị mở rộng điều tra, nhấn mạnh Hạ viện cần biết rõ danh tính "những ai đang thông đồng với quốc gia thù địch".

Trong khi đó, lãnh đạo đảng Dân chủ Mới Jagmeet Singh, liên minh với đảng Tự do của Thủ tướng Trudeau, cũng bày tỏ "lo ngại sâu sắc" về báo cáo từ NSICOP và thừa nhận người dân Canada có quyền biết rõ chân tướng sự việc.

Thanh Danh (Theo AFP, Globe and Mail)