42.393 doanh nghiệp, đơn vị có CĐCS hỗ trợ bữa ăn ca cho người lao động

Theo Ban Quan hệ lao động Tổng LĐLĐVN, thực hiện Nghị quyết số 07c/NQ-BCH và 5 năm thực hiện Kết luận số 03/KL-BCH về “Chất lượng bữa ăn ca của người lao động” của Ban Chấp hành Tổng LĐLĐVN, các cấp công đoàn đã đưa nội dung nâng cao chất lượng bữa ăn ca vào chương trình công tác, kế hoạch chăm lo, hoạt động Tháng Công nhân, Tháng hành động về an toàn, vệ sinh lao động, thực hiện quy chế dân chủ ở cơ sở, đối thoại và thương lượng tập thể.

Nhiều đơn vị ban hành kế hoạch chuyên đề, tổ chức tập huấn, hướng dẫn CĐCS khảo sát giá trị suất ăn, lấy ý kiến người lao động và xây dựng phương án thương lượng.

Nhân dịp Tháng Công nhân năm 2026, Công đoàn Công ty Cổ phần Bột giặt Lix đã phối hợp tổ chức chương trình Bữa cơm Công đoàn đầy ý nghĩa cho toàn thể người lao động. Ảnh: Công đoàn Công ty Cổ phần Bột giặt Lix

Điểm chuyển biến quan trọng là cách tiếp cận từng bước chuyển từ tư duy vận động doanh nghiệp “quan tâm bữa ăn ca” sang xác định đây là một nội dung cụ thể của chức năng đại diện, bảo vệ lợi ích chính đáng của người lao động.

Công đoàn cấp trên cơ sở cũng thường xuyên tổ chức tập huấn cho cán bộ CĐCS về kỹ năng đối thoại, thương lượng, nội dung thỏa ước lao động tập thể (TƯLĐTT); đồng thời phối hợp với cơ quan chức năng trên địa bàn để kiểm tra vấn đề an toàn thực phẩm, điều kiện bếp ăn và việc thực hiện các cam kết đã đạt được trong thỏa ước tập thể.

Một số địa phương duy trì cơ chế phối hợp hằng năm với cơ quan lao động, y tế, bảo hiểm xã hội và Mặt trận Tổ quốc để kiểm tra, giám sát doanh nghiệp. Cách làm này giúp gắn việc cải thiện bữa ăn ca với thực hiện pháp luật lao động, an toàn vệ sinh lao động, quy chế dân chủ và chất lượng quan hệ lao động, thay vì tách bữa ăn ca thành một hoạt động phúc lợi đơn lẻ.

Theo số liệu tổng hợp hiện có, đến năm 2026 có 42.393 doanh nghiệp, đơn vị có CĐCS thực hiện chính sách hỗ trợ bữa ăn ca cho người lao động, tương đương 64,63% trên tổng số 65.599 doanh nghiệp có CĐCS; khoảng hơn 6.947.850 người lao động được thụ hưởng. Đây là quy mô thụ hưởng lớn, phản ánh vấn đề bữa ăn ca đã trở thành một nội dung chăm lo phổ biến tại khu vực doanh nghiệp có tổ chức Công đoàn.

Hình thức thực hiện “bữa ăn ca” khá đa dạng: Có doanh nghiệp tự tổ chức nấu ăn tại chỗ; có nơi thuê doanh nghiệp cung cấp suất ăn công nghiệp; có nơi chi tiền trực tiếp để người lao động tự lo bữa ăn; hỗ trợ một phần chi phí hoặc áp dụng các hình thức phù hợp với lao động phân tán. Sự đa dạng này phản ánh đặc điểm tổ chức lao động giữa các ngành và địa bàn rất khác nhau.

Ban Quan hệ lao động Tổng LĐLĐVN cho biết, tại các đơn vị gửi báo cáo cho thấy sự khác biệt rõ theo địa bàn. Điện Biên có 20/39 CĐCS doanh nghiệp thực hiện bữa ăn ca; Lạng Sơn có 55 đơn vị với 1.037 đoàn viên, người lao động được hưởng; Hà Tĩnh từ 151 doanh nghiệp năm 2016 với mức bình quân 11.000 đồng/bữa đã tăng lên 424 CĐCS tổ chức hoặc hỗ trợ ăn ca; Phú Thọ có trên 90% doanh nghiệp có tổ chức công đoàn tổ chức hoặc chi ăn ca; Vĩnh Long có 431/607 doanh nghiệp tổ chức bữa ăn ca, đạt 71%. Đồng Tháp báo cáo khoảng 69% doanh nghiệp có tổ chức công đoàn đã tổ chức bữa ăn ca. Các số liệu này cho thấy xu hướng mở rộng bao phủ là rõ, nhưng mức độ giữa các địa phương còn chênh lệch lớn.

Đối với những ngành có đặc thù lao động phân tán như đường sắt, xây dựng, việc tổ chức bếp ăn tập trung không phải lúc nào cũng phù hợp; vì vậy hỗ trợ bằng tiền, tổ chức tại công trường hoặc áp dụng định mức theo vị trí, ca làm việc là giải pháp thực tế.

Trong khối doanh nghiệp quốc phòng và một số ngành sản xuất tập trung, việc tổ chức bữa ăn được duy trì tương đối nền nếp, gắn với điều kiện lao động, kỷ luật sản xuất và yêu cầu bảo đảm sức khỏe...

Ngày 8.10 vừa qua, Tổng LĐLĐVN tổ chức Hội thảo lấy ý kiến góp ý dự thảo báo cáo tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết 7c/NQ-BCH và 5 năm thực hiện Kết luận 03/KL-BCH về "Chất lượng bữa ăn ca của người lao động".

Tham gia hội thảo có lãnh đạo Ban Quan hệ lao động Tổng LĐLĐVN; đại diện các công đoàn ngành trung ương, công đoàn tập đoàn kinh tế, công đoàn tổng công ty trực thuộc Tổng LĐLĐVN, LĐLĐ các tỉnh, thành phố. Hội thảo được tổ chức dưới hình thức trực tiếp và trực tuyến.

Tại hội thảo, các đại biểu đã đóng góp ý kiến vào "Báo cáo tóm tắt kết quả khảo sát, đánh giá việc thực hiện Kết luận 03/KL-BCH về "Chất lượng bữa ăn ca của người lao động"; dự thảo báo cáo tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết 7c/NQ-BCH và 5 năm thực hiện Kết luận 03/KL-BCH; dự thảo Nghị quyết "Về nâng cao chất lượng bữa ăn ca góp phần bảo vệ và nâng cao sức khỏe đoàn viên, người lao động giai đoạn 2026 - 2031"...

Theo Ban Quan hệ lao động Tổng LĐLĐVN, hội thảo nhằm đánh giá kết quả, hạn chế, nguyên nhân và bài học kinh nghiệm trong thực hiện Nghị quyết 7c/NQ-BCH và Kết luận 03/KL-BCH; đồng thời tiếp thu kiến nghị, đề xuất mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp để xây dựng nghị quyết thay thế, trình Ban Thường vụ và Ban Chấp hành Tổng LĐLĐVN xem xét, quyết định, dự kiến áp dụng từ đầu năm 2027.