10 tháng Mỹ biến 'cung điện bay' thành chuyên cơ Không lực Một

Công ty Mỹ phải làm việc 24/7 trong suốt 10 tháng để hoán cải máy bay Boeing 747-8i do Qatar tặng thành chuyên cơ Không lực Một.

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 19/6 tổ chức họp báo tại căn cứ liên hợp Andrews để ra mắt chuyên cơ mang tên Máy bay Cầu nối VC-25B.

Được hoán cải từ chiếc Boeing 747-8i có biệt danh "cung điện bay" mà Qatar tặng cho Mỹ năm ngoái, Máy bay Cầu nối VC-25B sẽ đảm nhiệm vai trò chuyên cơ Không lực Một phục vụ Tổng thống Mỹ trong lúc tập đoàn Boeing hoàn tất quá trình chỉnh sửa hai chiếc 747-8i thành máy bay VC-25B hoàn chỉnh.

Dự án VC-25B liên tục bị chậm tiến độ và đội vốn, trong đó thời điểm giao hàng dự kiến là năm 2024 nhưng đã bị trì hoãn đến ít nhất là năm 2028. Trong khi đó, hai chiếc VC-25A được sử dụng làm chuyên cơ Không lực Một đã bị hao mòn đáng kể sau hơn 35 năm vận hành, dù liên tục được nâng cấp.

Đây là lý do Tổng thống Trump muốn sử dụng một chuyên cơ tạm thời trong lúc đợi Boeing bàn giao máy bay.

Phụ trách dự án hoán cải chiếc 747-8i "cung điện bay" thành Máy bay Cầu nối VC-25B là công ty L3Harris Technologies có trụ sở tại bang Florida.

Jason Lambert, chủ tịch phụ trách bộ phận tình báo, giám sát và trinh sát (ISR) của L3Harris, cho biết quá trình này kéo dài trong 10 tháng, trong đó các nhân viên phải làm việc 24/7 theo mô hình 3 ca để kịp ra mắt máy bay trước ngày quốc khánh Mỹ 4/7.

L3Harris cũng là nhà thầu chính của Hệ thống Liên lạc Lãnh đạo Cấp cao trên các chuyên cơ làm nhiệm vụ Không lực Một.

"Hệ thống liên lạc được Tổng thống Mỹ sử dụng để trao đổi với các quan chức dưới quyền và lãnh đạo thế giới, bao gồm giọng nói, video và toàn bộ dữ liệu được truyền đến và đi khỏi máy bay, đều phải được bảo mật để quốc gia khác không thể chặn thu", Lambert cho hay.

Ngoài hoán cải máy bay, L3Harris còn hỗ trợ xây dựng chương trình huấn luyện vận hành và bảo dưỡng đội máy bay VC-25B, trong đó hai phi cơ mà Boeing đang chỉnh sửa. Hãng đã chế tạo mô hình nội thất theo tỷ lệ 1:1 và đặt nó trong nhà chứa tại căn cứ liên hợp Andrews, để phi hành đoàn phục vụ Tổng thống Mỹ có thể thực hành trước khi máy bay cất cánh.

Về quá trình hoán cải, Lambert cho biết một trong những điều đầu tiên mà L3Harris tiến hành là cùng chính phủ Mỹ đảm bảo phi cơ an toàn để sử dụng, không có thiết bị nghe lén.

"Các chuyên gia an ninh mạng, tác chiến điện tử từ chính phủ Mỹ và L3Harris đã đảm bảo rằng mọi ngóc ngách trên máy bay đều sạch, không chỉ ngoại thất mà còn cả nội thất và các hệ thống bên trong", ông nói.

Tổng thống Trump phát biểu cạnh Máy bay Cầu nối VC-25B ở căn cứ Andrews hôm 19/6. Ảnh: AP

Phần lớn nội thất có sẵn trong máy bay được giữ lại và chỉ tiến hành bảo trì nhằm đẩy nhanh tiến độ, giúp dự án hoàn thành trước ngày quốc khánh Mỹ. Hầu hết kết cấu tường bên trong, cũng như toàn bộ 10 nhà vệ sinh trên máy bay, cũng được giữ nguyên.

Chất liệu da bọc, gỗ và các yếu tố ngoại hình tại một số khu vực trên máy bay đã được chỉnh sửa, nâng cấp để tăng tính thẩm mỹ, cũng như giúp máy bay trông giống phương tiện chở lãnh đạo Mỹ hơn. "Một số chi tiết nội thất trông rất đẹp nhưng lại không phù hợp với Tổng thống Mỹ", Lambert cho hay.

Hãng cũng lắp đặt cầu thang tích hợp cho chuyên cơ, cho phép Máy bay Cầu nối VC-25B đáp xuống những địa điểm hẻo lánh, không có xe thang. "Mẫu thang này có thể tự mở ra, nên tích hợp nó vào máy bay đòi hỏi thay đổi lớn về kết cấu và trải qua quá trình chứng nhận. Hệ thống này đang hoạt động trơn tru", đại diện L3Harris cho hay.

Các quan chức cấp cao của không quân Mỹ, trong đó có Bộ trưởng và Tham mưu trưởng, cũng như đại diện từ văn phòng quân sự Nhà Trắng, đã nhiều lần đến thăm công ty để kiểm tra tiến độ, cũng như đưa ra những quyết định về mặt thiết kế.

Màu sơn là vấn đề được quan tâm nhất đối với chuyên cơ Không lực Một. Tổng thống Trump cho biết khi được hỏi thích màu gì, ông đáp rằng bản thân thích màu giống quốc kỳ Mỹ.

Để đáp ứng yêu cầu của ông Trump, L3Harris đã sơn thử lên thân một máy bay cũ để tìm ra cách sơn màu đỏ, trắng, xanh và vàng hợp lý. Hãng sau đó sơn thật lên phi cơ C-32A, là chiếc Boeing 757 hoán cải thường dùng để chở Phó tổng thống Mỹ và các quan chức cấp cao, trước khi áp dụng cho Máy bay Cầu nối VC-25B.

Quá trình sơn chiếc C-32A đã giúp L3Harris rút ra bài học về thứ tự phủ màu. "Về cơ bản, máy bay có màu trắng ở phía trên, tiếp đến là đỏ, sọc vàng và màu xanh hải quân. Chúng tôi đã học được cách tối ưu hóa thứ tự sơn, trong đó màu xanh hải quân được sơn sau cùng", Lambert nói.

Hệ thống liên lạc trên Máy bay Cầu nối VC-25B được trang bị những công nghệ hiện đại nhất. Phi cơ này cũng lớn hơn chiếc VC-25A, với chiều dài nhỉnh hơn khoảng 5 m.

Tuy nhiên, Lambert từ chối trả lời khi được hỏi về thông tin như hệ thống phòng vệ và chỉ huy của máy bay, cũng như không quân Mỹ đã nới lỏng hoặc loại bỏ những yêu cầu nào để đẩy nhanh tiến độ dự án Máy bay Cầu nối VC-25B so với phiên bản VC-25B hoàn chỉnh của Boeing.

Máy bay Cầu nối VC-25B tại căn cứ liên hợp Andrews hôm 19/6. Ảnh: USAF

Chuyên trang quân sự Mỹ War Zone cho biết chuyên cơ VC-25A đời cũ được trang bị hệ thống cảnh báo tên lửa tiếp cận, cùng các tổ hợp gây nhiễu hồng ngoại và mồi bẫy.

Trong khi đó, Máy bay Cầu nối VC-25B dường như ứng dụng cấu hình khác biệt. Cũng chưa rõ phi cơ này có khả năng chống lại xung điện từ và duy trì năng lực chỉ huy như phiên bản VC-25B hoàn chỉnh trong dự án của Boeing hay không.

Dù vậy, Máy bay Cầu nối VC-25B dự kiến được Tổng thống Trump sử dụng rất nhiều để công du nước ngoài. Ông tuyên bố sẽ dùng nó để đến hội nghị thượng đỉnh NATO được tổ chức ở Thổ Nhĩ Kỳ vào tháng sau. Hành trình về nước từ hội nghị thượng đỉnh G7 tại Pháp hồi tuần trước là chuyến bay cuối cùng được lên kế hoạch trên chiếc VC-25A, theo lãnh đạo Mỹ.

Lambert cho biết hai máy bay VC-25A sẽ không bị loại biên mà vẫn tiếp tục bay, song sẽ không còn nhiều giờ bay dự trữ như các chuyên cơ mới do đã có tuổi đời cao. Ông không nêu kế hoạch sử dụng cụ thể đối với hai phi cơ này trong tương lai.

Phạm Giang (Theo War Zone, AP)